Thơ Margaret Atwoods

09:39 20/08/2008
Margaret Atwoods là một trong số nhà thơ viết bằng tiếng Anh hàng đầu ở . Sinh năm 1939. Bà đã xuất bản trên 10 tập thơ, trên 10 tiểu thuyết, một số sách phê bình và sách cho trẻ em, đã nhận nhiều giải thưởng và bằng cấp danh dự. Gần nhất là Giải Pulitzer 2001 về tiểu thuyết. Thơ M.Atwoods đầy tinh thần phản kháng, trầAn trụi và khốc liệt khi cần vạch trần sự thật về thân phận người đàn bà ở khắp nơi trên thế giới, một mặt lại vỗ về nâng giấc che chở đối với người mình yêu. Quả là một nữ tính của thế kỷ. HOÀNG HƯNG chuyển ngữ từ nguyên bản.




Ghi chú cho một bài thơ có thể không bao giờ được viết

I.

Đây là nơi
thà ta đừng biết tới
đây là nơi sẽ chiếm giữ hồn ta
đây là nơi ta không thể hình dung
đây là nơi cuối cùng sẽ đánh bại ta

nơi tiếng
tại sao tự nó sẽ héo hon và trống rỗng.
Đó là nạn đói.

II.
Không bài thơ nào có thể viết
về nó, những dải cát
bao xác người chôn xuống
đào lên, nỗi đau không chịu nổi
còn vằn trên da họ.

Chuyện không xảy ra năm ngoái
hay 40 năm trước mà là tuần trước.
Chuyện đã xảy ra còn kéo đến bây giờ
Chuyện đang xảy ra.

Chúng ta kết những vòng hình dung từ cho họ,
chúng ta đếm họ như lần tràng hạt,
chúng ta đưa họ vào thống kê và kinh kệ
vào những bài thơ như bài này.

Chẳng có gì được việc.
Họ thế nào vẫn nguyên thế ấy.

III.
Người đàn bà nằm trên sàn xi măng ướt
dưới ngọn đèn không bao giờ tắt
những vết kim đâm vào cánh tay
để giết trí não
chị tự hỏi vì sao mình chết.

Chị chết vì đã nói
Chị chết cho quyền của ngôn từ
Chính thân thể chị, lặng im
không có ngón tay, đang viết bài thơ này.

IV.
Giống như cuộc giải phẫu
nhưng không phải
cũng không phải, dù có rạng chân, có rên rỉ
và máu, không phải sự sinh nở.

Có phần là một công ăn việc làm,
có phần là biểu diễn kỹ năng
giống như cuộc hoà tấu.
Một công việc mà người ta có thể làm tồi
hay làm giỏi, họ tự nhủ.

Có phần là một nghệ thuật

V.
Những thực tế trên đời này nhìn rõ
là nhìn qua nước mắt
vậy hãy nói tôi hay
vì sao còn có cái mắt tôi nhìn lầm?

Nhìn cho rõ và không nao núng
không quay đi,
đây là cơn hấp hối, mắt mở to
cách mặt trời hai phân.

Khi ấy điều gì ta nhìn thấy?
Ac mộng hay quáng mắt?
Ao ảnh?
Điều gì ta nghe thấy?

Lưỡi dao cạo rạch ngang tròng mắt
là chi tiết trong cuốn phim cũ
Đó cũng là một sự thật.
Làm chứng là việc ta phải gánh.

VI.
Ở xứ này ta có thể nói gì tuỳ thích
bởi dù sao cũng chẳng ai thèm nghe
như vậy đủ an toàn, ở xứ này ta có thể thử viết
bài thơ có thể không bao giờ được viết
bài thơ không bịa đăt gì
không bỏ qua gì
vì mỗi ngày ta vẫn bịa đặt và bỏ qua cho chính mình.

Ở nơi khác, bài thơ này không phải là bịa đặt
Ở nơi khác, bài thơ này đòi dũng cảm
Ở nơi khác, bài thơ này phải được viết ra
vì các nhà thơ đều đã chết.

Ở nơi khác, bài thơ này phải được viết ra
như thể ta đã chết,
như không thể làm gì hơn
hoặc nói gì hơn để cứu vớt ta.

Ở nơi khác ta phải viết bài thơ này
bởi không có gì hơn để làm.

Biến tấu trên từ ngủ

Em muốn nhìn anh ngủ,
Điều này có thể không xảy ra.
Em muốn nhìn anh,
ngủ. Em muốn ngủ
với anh, đi vào
giấc ngủ anh khi làn sóng tối êm của giấc ngủ anh
lướt bên trên đầu em

muốn bước cùng anh qua khu rừng sáng
nhấp nhô lá xanh
mặt trời đẫm nước và ba mặt trăng,
đi về phía cái hang mà anh phải xuống
về phía nỗi sợ tệ hại nhất của anh.
Em muốn tặng anh cành cây
bạc, bông hoa trắng nhỏ, một
tiếng chở che anh
khỏi nỗi sầu muộn nơi trung tâm
giấc mộng, khỏi nỗi sầu muộn
nơi trung tâm. Em muốn theo
anh lần nữa
lên chiếc cầu thang dài
và trở thành
con thuyền chèo đưa anh trở về
cẩn thận, một ngọn lửa
giữa hai bàn tay khum.
tới nơi thân thể anh nằm
bên em, và anh nhập vào đó
dễ dàng như hít vào

Em muốn là không khí
trú ngụ trong anh chốc lát
thôi. Em muốn là cái anh không để ý
và cái anh rất cần


(nguồn: TCSH số 159 - 05 - 2002)
Đánh giá của bạn về bài viết:
0 đã tặng
0
0
0
Bình luận (0)
Tin nổi bật
  • Muin Bseiso - Rasul Gamzatov

  • Vladimir Vladimirovich Nabokov (1899 -1977) là nhà văn Nga - Mỹ nổi tiếng. Ông sáng tác ở nhiều thể loại văn học khác nhau. Ông được giải thưởng Nôben văn học năm 1955. Những tiểu thuyết đặc sắc của ông là: - Quà tặng (1937), Đến nơi xử tử (1935 - 1936), Lolita (1955)…

  • L.T.S. "BÍ ẨN TÌNH YÊU" là tập thơ chọn lọc những bài thơ tình nổi tiếng thế giới do dịch giả Đắc Lê và nhà thơ Lữ Huy Nguyên tuyển chọn, NXB Văn Học ấn hành 1993. TCSH trân trọng giới thiệu dưới đây một số bài trích trong tập thơ đó.


  • Ogiwara Seisensui - Murakami Kijo - Saito Sanki - Ozaki Hosai


  • Tác giả Jon Fosse, người Na Uy, 64 tuổi, đạt Giải Nobel Văn học 2023 nhờ “những vở kịch và văn xuôi tân tiến, lên tiếng cho những điều không thể nói”.


  • Takít Vácvisiôtít - Côxtát Haridít - Côxtót Xteriôpulốt - Ghê-oóc-ghi Xê-phê-rít

  • BIỆN CHI LÂM

    Biện Chi Lâm sinh năm 1910, quê tỉnh Giang Tô, Trung Quốc. Từ thuở nhỏ, ông đã có thiên hướng yêu thích thơ ca kim cổ.


  • LOUISE GLUCK
    (Nobel Văn học năm 2020)

  • Là tác giả bốn cuốn sách viết về Việt Nam: Vây giữa tình yêu, Ngày phán xử cuối cùng, Thơ nảy từ tro, Bầu trời trong lòng đất. Blaga Dimitrova là người bạn lớn của chúng ta.

  • Mihai Eminescu (1850 - 1889) là một trong những nhà thơ lớn nhất của nước Rumani. Sống nhiều ở miền núi, nhất là thuộc hai vùng Ardeal và Moldova, ông am hiểu sâu sắc về đời sống cực khổ của người dân trong vùng cũng như toàn xã hội. Thơ Eminescu trĩu nặng tình yêu thiên nhiên, con người, thấm đượm chất văn hóa dân gian của dân tộc mình.


  • Louise Glück - Jaroslav Seifert - Wislawa Szymborska - Pablo Neruda - Boris Pasternak

  • Thi sĩ Hy Lạp, 1911 - 1996, giải Nobel Văn chương năm 1979. Nỗ lực chính của thơ ông là gạt khỏi tâm thức con người những bất công phi lý và bồi đắp các yếu tố thiên nhiên thông qua sức mạnh đạo đức, để đạt được sự minh triết cao nhất có thể có trong sự biểu đạt; và cuối cùng, là để đạt đến sự tiếp cận cõi huyền nhiệm của ánh sáng, những siêu hình của mặt trời mà ông là một “người sùng bái” - một kiểu thần tượng theo định nghĩa của riêng ông. Nghệ thuật của ông mang tính đồng hiện hướng đến kỹ thuật thi ca nhằm giới thiệu cấu trúc nội tâm, điều này thể hiện rất rõ trong nhiều bài thơ của ông.
                                    Trần Phương Kỳ giới thiệu và dịch

  • LTS. Thơ ca vốn có truyền thống lâu đời. Thơ ca của các dân tộc da đen cũng mang những đặc thù ấy. Từ những nhà thơ ở xứ Akhenaton bên Ai Cập (Thế kỷ thứ 14 trước Công nguyên) cho đến Gwendolyn Brooks, Leroi Jones và những giọng thơ mạnh mẽ của các nhà thơ Mỹ đương thời, chặng đường ấy tính ra đã mấy ngàn năm. 

  • LTS: Tên tuổi của Ôma Khayam, nhà thơ, nhà khoa học Ba Tư thế kỷ XI đã được bạn đọc Việt Nam biết đến và yêu  thích qua tập Thơ cổ Ba Tư, NXB Văn Học ấn hành năm 1984. Thơ của ông ngang tàng, độc đáo, mãnh liệt và đầy tính triết lý sâu sắc chủ yếu tập trung vào đề tài tình yêu và rượu.

  • BIỆN CHI LÂM

    Biện Chi Lâm卞之琳 (1910 - 2000), nhà thơ, dịch giả, nhà nghiên cứu tiêu biểu của văn học Trung Quốc hiện đại. Quê gốc Giang Tô. Bút danh thường dùng: Quý Lăng.

  • Nghe như cổ tích chuyện cậu bé Ali Ahmad Said Esber, con nhà nông dân vùng Al Qassabina, miền tây nước Syria: từ chỗ nhà nghèo, không được tới trường, sau có cơ hội đi học và đạt trình độ tiến sĩ; từ chỗ thuở nhỏ làm thơ gởi các báo nhưng không bài nào được đăng, sau lại là người sáng lập một tạp chí chuyên về thơ và trở thành “nhà thơ vĩ đại nhất còn sống của thế giới Ả Rập” với bút danh Adonis.

  • JAN WAGNER (Schriftsteller)

    J. Wagner sinh ngày 18/10/1971 tại Hamburg CHLB Đức, nhà thơ, nhà văn và thông dịch viên.