Câu chuyện nhuận bút nhà văn

14:26 12/04/2017

Nhà văn Bùi Anh Tấn nổi tiếng hiền lành, ai nói gì ông thường cười cho qua. Thế nhưng mới đây, tác giả Một thế giới không có đàn bà đã tỏ rõ sự bực bội vì chuyện nhuận bút.

Tác giả Lê Hữu Nam ký tặng bạn đọc trong buổi ra mắt sách

Nhà in mới biết in bao nhiêu

Nếu viết văn được xem là một nghề, thì nhuận bút của nhà văn là nguồn thu nhập chính để họ sống và tái tạo sức lao động. Tuy nhiên, ở ta hiện nay không có bao nhiêu nhà văn sống được bằng nhuận bút. Có nhiều lý do, trong đó có chuyện một số đơn vị làm xuất bản và phát hành sách “chơi” không đẹp với tác giả. Thường thì nhuận bút một cuốn sách không đáng bao nhiêu nhưng rất lâu mới có thể đến tay nhà văn.

Trung bình các đơn vị xuất bản trả nhuận bút cho nhà văn là 10% nhân với giá bìa và số lượng in. Ví dụ, cuốn sách in số lượng 1.000 cuốn với giá bìa 100.000 đồng/cuốn, nhà văn được hưởng 9 triệu đồng nhuận bút (nộp thuế thu nhập 1 triệu đồng). Để viết được một cuốn sách, nhà văn mất nhiều tháng, thậm chí nhiều năm, nhưng với khoảng 10 triệu đồng nhuận bút, sẽ không nhà văn nào sống nổi, chứ chưa nói là tái tạo sức lao động. Vậy nhưng, một số đơn vị xuất bản và phát hành sách còn “chơi” không đẹp. “Chiêu” mà nhiều đơn vị xuất bản hay dùng với nhà văn là chỉ ký hợp đồng in 1.000 - 2.000 cuốn nhưng thực chất in bao nhiêu thì chỉ có… nhà in mới biết.

Trường hợp nhà văn Lê Hữu Nam và tác phẩm Mật ngữ rừng xanh là một điển hình. Ông ký hợp tác in 1.000 cuốn Mật ngữ rừng xanh với Công ty sách Bách Việt (Hà Nội) và nhận nhuận bút 7,5 triệu đồng. Khi sách phát hành, ông mua hơn 900 cuốn để làm quà tặng, thì phát hiện Mật ngữ rừng xanh in nhiều hơn hợp đồng. Nhà văn đã đề nghị Bách Việt tái bản tiếp 1.000 cuốn nhưng đơn vị này không tiến hành. Nhiều nhà văn có kinh nghiệm hợp tác với giới “đầu nậu sách”, chia sẻ: “Để khỏi mất thời gian và phiền lòng nhau, khi ký hợp đồng cứ nêu rõ, tôi ký với ông trong vòng 5 năm với số tiền cụ thể là…, trong 5 năm đó, ông muốn in bao nhiêu cuốn thì in, vì tôi không có thời gian để đi kiểm tra sách của mình được in bao nhiêu cuốn”.

Gian nan đòi nhuận bút

Nhà văn Bùi Anh Tấn là một trong những tác giả bị Nhà xuất bản Limbooks (Hà Nội) “giam lỏng” nhuận bút. Trước đó, nhà thơ Đinh Thu Hiền cũng hợp tác in cuốn Hồi ký Thương Tín - Một đời giông bão với Limbooks và nhuận bút cũng bị Limbooks “cù cưa” chưa trả. Đinh Thu Hiền sống ở TPHCM nên phải nhờ người thân ở Hà Nội đòi năm lần bảy lượt mới được trả.

“Cù nhầy” cũng là cách một số đơn vị xuất bản thường hay áp dụng để các văn nhân nổi “máu sĩ” không đòi tiền nữa. Nhà văn tự xin giấy phép in sách, sau đó đem đến nhà sách ký gửi, sách gửi vào nhưng tiền bán sách thì… “hãy đợi đấy”. Một nhà văn có tiếng là best-seller gửi sách ở nhà sách nửa năm không nhận được đồng tiền bán sách nào. Khi đến đòi, nhà sách nói: “Sách anh cuốn nào bán cũng chạy, không hiểu sao cuốn này bán không ai mua!”… Còn nhà văn Bùi Anh Tấn sau nhiều lần bị khất nợ, mới đây cho biết: “Limbooks nhắn tin xin lỗi và hứa trong vòng một tuần sẽ thanh toán dứt điểm. Vì vậy, tôi chưa thể công bố hồ sơ vụ việc…”. Mong là lần này ông sẽ không bị… thất hứa tiếp!

Trước đó, nhà văn Võ Thu Hương cũng bị phiền não vì nhuận bút với Limbooks khi hai bên hợp tác in cuốn sách Lạc giữa thanh xuân. Sau khi nhất quyết đòi nhuận bút và hao tốn không ít công sức, Võ Thu Hương đã nhận được số tiền của cô. Tác giả Võ Thu Hương cho biết: “Limbooks có viết thư xin lỗi tôi, nhưng đồng thời cũng nói rằng, họ mất cả tiền, cả tình bạn khi hợp tác với tôi!…”

Theo Hoàng Nhân - SGGP




 

Đánh giá của bạn về bài viết:
0 đã tặng
0
0
0
Bình luận (0)
  • NGUYỄN KHẮC THẠCH

    Phải giải thích cho mỗi người thích giải
    Cần công bằng với những kẻ bằng công.

  • LTS: Nhân Tạp chí Sông Hương phát hành số thứ 100 (6-1997), Ban Biên tập chúng tôi có dịp trò chuyện với hai nhà văn từng là Tổng biên tập của tạp chí: Tô Nhuận Vỹ và Nguyễn Khắc Phê.

  • UÔNG TRIỀU

    Tôi nghĩ tiếng Việt chưa bao giờ vào giai đoạn thay đổi nhanh chóng và nhiều như bây giờ. Trong thời kỳ quốc tế hóa, toàn cầu hóa, tiếng Việt phải chịu những áp lực lớn hoặc tự thích nghi để phù hợp với tình hình mới.

  • VIỆT HÙNG

    Văn hóa là một khái niệm rộng, nó bao trùm lên mọi hoạt động của con người trong xã hội. Văn hóa không những phản ánh được quan hệ giữa con người với con người, mà nó còn phản ánh được thế giới nội tâm của con người, và cả sự hòa hợp giữa thế giới nội tâm ấy với biểu hiện của nó ra bên ngoài xã hội.

  • NGUYỄN KHẮC PHÊ

    Trong hoạt động văn hóa - văn nghệ, một vấn đề thường gây ra bất đồng - thậm chí đưa đến những "vụ việc” tai tiếng - là việc đánh giá, bình chọn tác phẩm.

  • NGUYỄN KHẮC PHÊ

    Trong thời buổi thiên hạ đổ xô ra mặt tiền làm ăn, chuyện "nhà mặt tiền" đã xảy ra bao vụ xung đột và là đề tài của nhiều "tác phẩm" dân gian. Để chiếm được mặt tiền, ngoài thế lực đồng tiền, cũng đã ngầm nảy sinh "chế độ", "tiêu chuẩn" này nọ mới được cấp đất mặt tiền.

  • NGUYỄN QUANG HÀ
                 Ghi chép

    Trong dân gian có câu: "Giàu tại phận, trắng tại da". Tố Hữu, nhà thơ cách mạng thì đặt lại vấn đề nghèo khổ: "Số phận hay do chế độ này?".

  • TRUNG SƠN

    Một vài năm trở lại đây, những người quan tâm đến giá trị văn hóa của Huế vui mừng nhận thấy, bên cạnh các di sản quý báu của người xưa để lại, đã có không ít tác phẩm, công trình nghệ thuật mới làm đẹp thêm cho Huế, trong đó, hẳn phải kể đến sự xuất hiện các "Galery” - những phòng tranh thường xuyên ở 15 Lê Lợi, khách sạn Morin và những cuộc triển lãm được tổ chức liên tiếp ở Hội Văn Nghệ.

  • HOÀNG ĐĂNG KHOA  

    Trước hết cần minh định khái niệm, “trẻ” ở đây là chỉ xét về độ tuổi, cụ thể là dưới 35, theo quy ước mang tính tạm thời tương đối hiện hành của Hội Nhà văn Việt Nam.

  • "Việc trên đời, chỉ cần vẫn còn cơ hội sống thì dù liên tiếp gặp thiên tai nhân họa, tạm thời bị ức chế, sớm muộn cũng sẽ có ngày ngẩng cao đầu. Việc cá nhân là vậy, việc gia đình là vậy, việc quốc gia, dân tộc cũng là như thế...".

  • Đó là những trang nhật ký của bác sĩ, bệnh nhân và cả những nhà văn nhà thơ viết gửi cho người thân bạn bè trong đại dịch COVID-19.

  • Truyền tải các bài học với nội dung cô đọng, kết hợp với chuyện kể, hình ảnh, phim, trò chơi, hoạt động tương tác... giờ học lịch sử được tổ chức trực tuyến nhưng không khô khan, tạo được sự hứng thú, thu hút học sinh tìm hiểu về những câu chuyện của quá khứ. Đó là cách Bảo tàng Lịch sử Quốc gia đang làm với Giờ học lịch sử online.

  • Những tháng ngày qua, cả nước căng mình chống đại dịch Covid-19 - kẻ thù cực kỳ nguy hiểm mà vô hình. Cuộc sống thường ngày vốn luôn sôi động bỗng trầm lặng xuống với không ít nỗi lo và sự ám ảnh, chờ đợi.

  • Nhằm gìn giữ và lan tỏa truyền thống hiếu học, coi trọng hiền tài, cũng như những giá trị lịch sử, văn hóa nghìn năm của dân tộc, dự án “Không gian văn hóa Quốc Tử Giám” vừa được xây dựng với các hoạt động hướng tới công chúng, đặc biệt là giới trẻ.

  • 30 năm gắn bó với TP Hồ Chí Minh từ ngày xuất ngũ, học đại học, trở thành giảng viên mỹ thuật, đồ họa, họa sĩ Lê Sa Long chưa bao giờ trải qua những ngày mà cả thành phố như “lặng hẳn” vì căng mình chống dịch Covid-19.

  • Trong bối cảnh giãn cách xã hội, nghệ sĩ và công chúng cùng ở nhà chung tay phòng, chống dịch bệnh, sân khấu cũng đóng cửa, tắt đèn. Tuy vậy, trên nền tảng trực tuyến, các nghệ sĩ Nhà hát Chèo Việt Nam vẫn “cháy hết mình” qua các chương trình biểu diễn, giao lưu với khán giả, đưa chèo đến gần người yêu nghệ thuật truyền thống.

  • Từ những câu chuyện cảm động hoặc những hình ảnh “đắt giá” nhiều họa sĩ chuyên nghiệp và không chuyên đã có những sáng tác tranh minh họa, ký họa theo phong cách lạc quan, lan tỏa những thông điệp tích cực về phòng, chống Covid-19.