Chúng ta đang sống trong một thế giới mà thiết bị điện tử kết nối internet đã trở thành công cụ tìm kiếm, tra cứu, làm việc, học tập, giải trí... trở nên rất phổ biến. Câu hỏi đặt ra là con người đang kết nối với con người, với thế giới như thế nào? Bộ sách “Chúng vận hành như thế nào?” của NXB Kim Đồng có thể là một gợi ý dành cho các bạn đọc nhỏ tuổi.
“250 sản phẩm của hôm nay và ngày mai” giới thiệu những sản phẩm, thiết bị, máy móc công nghệ hiện đại nhất đang có mặt trong đời sống
Một hình dung về thế giới
Sáng 30.10, tại Trung tâm Văn hóa Pháp, 24 Tràng Tiền, Hà Nội, Nhà xuất bản Kim Đồng đã ra mắt bộ sách mang tên “Chúng vận hành như thế nào?”. Bộ sách gồm 3 cuốn: “Cuộc sống kết nối”; “Thế giới nơi em sống”; “250 sản phẩm của hôm nay và ngày mai”. Đó giống như một bức tranh toàn cảnh về tổ chức, vận hành của thế giới - xã hội. Theo dịch giả Hoàng Thanh Thủy, NXB Kim Đồng, với thiếu nhi, sách khoa học có ý nghĩa rất lớn, giúp các em hiểu biết hơn về thế giới mà các em chưa có nhiều trải nghiệm với nó.
Sách khoa học dành cho thiếu nhi càng hấp dẫn hơn khi gói cả bầu trời tri thức trong những nội dung, hình họa thú vị. Như “250 sản phẩm của hôm nay và ngày mai” giới thiệu những sản phẩm, thiết bị, máy móc công nghệ hiện đại nhất đang có mặt trong đời sống thông qua mô phỏng các vị trí của nó trong nhà, ngoài trời, không gian công cộng, giao thông… Hay “Cuộc sống kết nối” lý giải theo sơ đồ tư duy - hình ảnh, dạng trang comics và hình ảnh chụp cận cảnh đan xen trong từng lời thoại những chủ đề về thế giới số, thế giới điện tử và kết nối mạng…
Những thông tin mang hàm lượng tri thức được hình hóa giúp bạn đọc dễ dàng tiếp nhận và dễ nhớ hơn. Mặc dù cuốn sách được thực hiện bởi các tác giả Pháp, nhiều vấn đề soi chiếu dưới góc độ của nước Pháp, nhưng giá trị trong sách mang đến có tính phổ cập với nhiều bạn nhỏ ở các quốc gia khác nhau. Chẳng hạn, những khái niệm như bầu cử, nghị viện... vốn tạo cảm giác xa lạ nhưng trong cuốn sách đã được hình hóa cơ bản. Những thông tin như nhà thờ công giáo khác nhà thờ tin lành như thế nào, mục sư và linh mục khác nhau ra sao… cũng được diễn tả một cách thú vị, gần gũi.
![]() “Cuộc sống kết nối” là cẩm nang nhỏ về thế giới số, thế giới điện tử và kết nối mạng |
Với chủ đề sách vừa bao trùm, vừa gần gũi, sát thực, giàu thông tin nóng hổi, bộ sách được nhận định là công cụ cần thiết trong từng nấc thang tư duy của bạn đọc nhỏ tuổi. Với phụ huynh, bộ sách có thể dùng làm tài liệu giúp các bạn nhỏ đọc lấy khái niệm, trước khi giải thích sâu hơn về thế giới số. Còn với chính các em, bộ sách là một kho dữ liệu hấp dẫn, đề cập đến những từ khóa khó có thể bỏ qua. Sức hút của bluetooth, mạng máy tính, đồng hồ thông minh, thiết bị di động hay trò chơi trực tuyến... sẽ kích thích việc khám phá, tìm tòi của bạn đọc nhỏ tuổi.
Kích thích khám phá, tìm tòi
Dịch giả Hoàng Thanh Thủy nhớ lại cách đây vài năm, khi chị đứng trước câu hỏi suốt ngày của cậu cháu nhỏ, rằng tại sao điện thoại lại bắt được sóng, tại sao ti vi bắt được điều khiển dù cách xa đến thế... Chị phải tìm đến các bộ sách khoa học. Thời điểm 2014, bộ sách “Chúng vận hành như thế nào?” ra đời ở Pháp và lập tức gây được tiếng vang lớn, và năm 2017, chị cùng với dịch giả Phạm Vũ Lộc bắt tay tay dịch bộ sách với mong muốn trang bị cho bạn đọc nhỏ tuổi, các bậc phụ huynh và thầy cô giáo những kiến thức cơ bản về hình dung thế giới trong sự kết nối và vận hành. “Bộ sách phù hợp với xu thế phát triển công nghệ 4.0, giúp bạn đọc nhỏ tuổi có thể tiếp thu kiến thức ở dạng tích hợp và mở rộng đầy hấp dẫn”, dịch giả Hoàng Thanh Thủy nói.
![]() “Thế giới nơi em sống” mở ra không gian khám phá cách thức hoạt động của nhiều tổ chức chính trị, xã hội |
![]() ![]() Những hình ảnh, dạng trang comics đem đến cái nhìn sinh động và sâu sắc hơn về sự vận hành và kết nối trong thế giới |
Tìm hiểu, hiểu biết về thế giới xung quanh cũng chính là một thói quen cần có của công dân tương lai, vì nó tác động đến cuộc sống mỗi người từng ngày, từng giờ. Nhận định như vậy, dịch giả Phạm Vũ Lộc, Viện hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam khẳng định, việc dịch bộ sách “Chúng vận hành như thế nào?” là một việc làm ý nghĩa. Đó có thể là cánh cửa để nhìn ra thế giới, là những ý niệm ban đầu để kích thích tinh thần ham học hỏi, tìm tòi hiểu biết sâu hơn ở các bạn nhỏ - thế hệ đang nắm trong tay những công cụ hữu ích để dẫn dắt thời đại. “Những cuốn sách khoa học như thế này chỉ là khởi đầu, có thể vài năm nữa thôi sẽ lỗi thời và chúng ta lại tiếp tục thay thế bằng những cuốn khác, bởi vì xã hội ngoài kia đang vận hành rất nhanh. Nhưng đây chính là bước đệm để chúng ta chuẩn bị bước ra thế giới. Cũng hy vọng đây sẽ là cái để định hình thói quen cho các bạn nhỏ tiếp nhận thông tin mọi lúc mọi nơi, chủ động và không ngừng tìm hiểu thế giới đến khi nào thỏa mãn thì thôi, thay vì chỉ biết rồi để đấy”.
NGUYỄN TĂNG PHÔ
NGUYỄN KHẮC THẠCH
Phải giải thích cho mỗi người thích giải
Cần công bằng với những kẻ bằng công.
LTS: Nhân Tạp chí Sông Hương phát hành số thứ 100 (6-1997), Ban Biên tập chúng tôi có dịp trò chuyện với hai nhà văn từng là Tổng biên tập của tạp chí: Tô Nhuận Vỹ và Nguyễn Khắc Phê.
UÔNG TRIỀU
Tôi nghĩ tiếng Việt chưa bao giờ vào giai đoạn thay đổi nhanh chóng và nhiều như bây giờ. Trong thời kỳ quốc tế hóa, toàn cầu hóa, tiếng Việt phải chịu những áp lực lớn hoặc tự thích nghi để phù hợp với tình hình mới.
VIỆT HÙNG
Văn hóa là một khái niệm rộng, nó bao trùm lên mọi hoạt động của con người trong xã hội. Văn hóa không những phản ánh được quan hệ giữa con người với con người, mà nó còn phản ánh được thế giới nội tâm của con người, và cả sự hòa hợp giữa thế giới nội tâm ấy với biểu hiện của nó ra bên ngoài xã hội.
NGUYỄN KHẮC PHÊ
Trong hoạt động văn hóa - văn nghệ, một vấn đề thường gây ra bất đồng - thậm chí đưa đến những "vụ việc” tai tiếng - là việc đánh giá, bình chọn tác phẩm.
NGUYỄN KHẮC PHÊ
Trong thời buổi thiên hạ đổ xô ra mặt tiền làm ăn, chuyện "nhà mặt tiền" đã xảy ra bao vụ xung đột và là đề tài của nhiều "tác phẩm" dân gian. Để chiếm được mặt tiền, ngoài thế lực đồng tiền, cũng đã ngầm nảy sinh "chế độ", "tiêu chuẩn" này nọ mới được cấp đất mặt tiền.
NGUYỄN QUANG HÀ
Ghi chép
Trong dân gian có câu: "Giàu tại phận, trắng tại da". Tố Hữu, nhà thơ cách mạng thì đặt lại vấn đề nghèo khổ: "Số phận hay do chế độ này?".
TRUNG SƠN
Một vài năm trở lại đây, những người quan tâm đến giá trị văn hóa của Huế vui mừng nhận thấy, bên cạnh các di sản quý báu của người xưa để lại, đã có không ít tác phẩm, công trình nghệ thuật mới làm đẹp thêm cho Huế, trong đó, hẳn phải kể đến sự xuất hiện các "Galery” - những phòng tranh thường xuyên ở 15 Lê Lợi, khách sạn Morin và những cuộc triển lãm được tổ chức liên tiếp ở Hội Văn Nghệ.
HOÀNG ĐĂNG KHOA
Trước hết cần minh định khái niệm, “trẻ” ở đây là chỉ xét về độ tuổi, cụ thể là dưới 35, theo quy ước mang tính tạm thời tương đối hiện hành của Hội Nhà văn Việt Nam.
"Việc trên đời, chỉ cần vẫn còn cơ hội sống thì dù liên tiếp gặp thiên tai nhân họa, tạm thời bị ức chế, sớm muộn cũng sẽ có ngày ngẩng cao đầu. Việc cá nhân là vậy, việc gia đình là vậy, việc quốc gia, dân tộc cũng là như thế...".
Đó là những trang nhật ký của bác sĩ, bệnh nhân và cả những nhà văn nhà thơ viết gửi cho người thân bạn bè trong đại dịch COVID-19.
Truyền tải các bài học với nội dung cô đọng, kết hợp với chuyện kể, hình ảnh, phim, trò chơi, hoạt động tương tác... giờ học lịch sử được tổ chức trực tuyến nhưng không khô khan, tạo được sự hứng thú, thu hút học sinh tìm hiểu về những câu chuyện của quá khứ. Đó là cách Bảo tàng Lịch sử Quốc gia đang làm với Giờ học lịch sử online.
Những tháng ngày qua, cả nước căng mình chống đại dịch Covid-19 - kẻ thù cực kỳ nguy hiểm mà vô hình. Cuộc sống thường ngày vốn luôn sôi động bỗng trầm lặng xuống với không ít nỗi lo và sự ám ảnh, chờ đợi.
Nhằm gìn giữ và lan tỏa truyền thống hiếu học, coi trọng hiền tài, cũng như những giá trị lịch sử, văn hóa nghìn năm của dân tộc, dự án “Không gian văn hóa Quốc Tử Giám” vừa được xây dựng với các hoạt động hướng tới công chúng, đặc biệt là giới trẻ.
30 năm gắn bó với TP Hồ Chí Minh từ ngày xuất ngũ, học đại học, trở thành giảng viên mỹ thuật, đồ họa, họa sĩ Lê Sa Long chưa bao giờ trải qua những ngày mà cả thành phố như “lặng hẳn” vì căng mình chống dịch Covid-19.
Trong bối cảnh giãn cách xã hội, nghệ sĩ và công chúng cùng ở nhà chung tay phòng, chống dịch bệnh, sân khấu cũng đóng cửa, tắt đèn. Tuy vậy, trên nền tảng trực tuyến, các nghệ sĩ Nhà hát Chèo Việt Nam vẫn “cháy hết mình” qua các chương trình biểu diễn, giao lưu với khán giả, đưa chèo đến gần người yêu nghệ thuật truyền thống.
Từ những câu chuyện cảm động hoặc những hình ảnh “đắt giá” nhiều họa sĩ chuyên nghiệp và không chuyên đã có những sáng tác tranh minh họa, ký họa theo phong cách lạc quan, lan tỏa những thông điệp tích cực về phòng, chống Covid-19.