Phát biểu tại hội nghị kiểm tra, đánh giá việc triển khai, thực hiện Nghị quyết 33 về xây dựng và phát triển văn hóa con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước tại địa bàn TP.HCM ngày 20/4/2019, ông Võ Văn Thưởng - Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương nhận định: “Văn hóa TPHCM đã phát triển nhưng vẫn chưa tương xứng với tiềm năng”.
Quang cảnh hội nghị. Ảnh: Trần Nguyên Anh
Ðầu tư chậm chạp, không đồng bộ
Báo cáo của ông Trần Vĩnh Tuyến, Phó Chủ tịch UBND TPHCM nêu: “Trong con mắt người dân Nam bộ, TPHCM không chỉ là trung tâm kinh tế mà còn là trung tâm văn hóa. Người dân các tỉnh thường đi lên thành phố là để tham quan, du lịch, thưởng thức các chương trình nghệ thuật, vì vậy vai trò đầu tàu về văn hóa của TPHCM cũng quan trọng không kém vai trò đầu tàu về kinh tế”. Phó Bí thư Thường trực Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang cho biết, mỗi năm thành phố đón 38 triệu lượt khách du lịch, bởi vậy TPHCM còn là bộ mặt của cả nước. Đảng bộ, chính quyền không chỉ tập trung phát triển kinh tế mà còn đặt mục tiêu xây dựng TPHCM là thành phố có chất lượng sống và văn hóa phát triển.
Tuy vậy đầu tư cho các thiết chế văn hóa và hoạt động văn hóa, nghệ thuật còn chậm, thiếu đồng bộ. Thiết chế văn hóa dành cho nghệ thuật chuyên nghiệp, nhất là nghệ thuật hàn lâm và nghệ thuật dân tộc chưa được quan tâm đúng mức, làm hạn chế năng lực và hiệu quả hoạt động của các đơn vị nghệ thuật, chưa đáp ứng được nhu cầu phát triển và chưa tương xứng với một đô thị lớn. Một số công trình thực hiện quá chậm như Nhà hát Giao hưởng - nhạc - vũ kịch đến nay vẫn chưa được xây dựng. Rạp xiếc và biểu diễn đa năng Phú Thọ chưa được triển khai. “Sau 44 năm giải phóng, chưa xây dựng được công trình mang tính biểu trưng cho văn hóa thành phố, công trình đạt chuẩn về biểu diễn nghệ thuật đỉnh cao hoặc đáp ứng việc tổ chức các sự kiện văn hóa, nghệ thuật tầm cỡ quốc tế”- báo cáo Thành ủy nêu.
Ông Võ Văn Thưởng - Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương đặt câu hỏi: “Từ năm 1975 tới nay, TPHCM đã xây dựng được nhà hát Hòa Bình, nhà hát Mạc Đĩnh Chi, nhưng đã biến bao nhiêu nhà hát thành trung tâm thương mại, nhà hàng, quán cà phê, nơi tổ chức đám cưới? Tính ra cái xây ít hơn cái đã bỏ đi”. Và ông chia sẻ, từ khi ông chuyển sang làm công tác tuyên giáo, đã nhiều lần đến các bảo tàng, các thư viện, với tư cách một người dân để thị sát thì thấy: “Thư viện và bảo tàng không khác mấy so với thời tôi còn là sinh viên, thậm chí một số nơi sách vở, tài liệu thua kém trước đây”.
Theo Báo cáo sơ kết 5 năm thực hiện Nghị quyết số 33-NQ/TW tại TPHCM, ngoài Bảo tàng Chứng tích chiến tranh được xây mới, hiện đại, hầu hết các bảo tàng còn lại tận dụng từ những công trình kiến trúc khác trước giải phóng (công sở, biệt thự) không tương thích với yêu cầu, tiêu chuẩn của bảo tàng.
Văn hóa nghệ thuật thiếu sức hút
Nhà hát hư hỏng, suốt 2 năm qua Nhà hát nghệ thuật hát bội TPHCM đi lưu diễn trên các đường phố. Ảnh: Trần Nguyên Anh
Trả lời câu hỏi khảo sát: “Khi nói tới TPHCM, ông (bà) nghĩ ngay đến đặc trưng nào là tiêu biểu của thành phố”, 48,12% người được hỏi trả lời là “Kẹt xe, ngập nước”. Có 29,16% người trả lời là “tệ nạn xã hội phức tạp như trộm cắp cướp giật, nghiện hút”. Chỉ có 11% cho rằng TPHCM là nơi quy tụ nhiều nhân tài.
Thứ trưởng Bộ VHTTDL Trịnh Thị Thủy cho rằng, với hơn 9.000 tỷ đồng đầu tư cho văn hóa trong 5 năm qua, TPHCM là địa phương đầu tư vào văn hóa lớn nhất cả nước. Thành phố đã đạt những kết quả đáng mừng. Tuy nhiên, cả nước vẫn đặt kỳ vọng TPHCM sẽ xây dựng thành phố trở thành một trung tâm kinh tế và văn hóa sánh ngang với các thành phố lớn trong khu vực và trên thế giới, đặc biệt là các lĩnh vực điện ảnh, âm nhạc, xuất bản.
Phát biểu tổng kết hội nghị, ông Võ Văn Thưởng đánh giá cao những kết quả mà thành phố đạt được trong thời gian qua. Tuy vậy, ông Thưởng cũng nêu rõ, so với vị trí quan trọng và tiềm lực của TPHCM, cũng như so với kỳ vọng của cả nước thì TPHCM vẫn còn phải nỗ lực hơn nữa, để sớm đưa thành phố trở thành một trung tâm kinh tế và văn hóa lớn trong khu vực, thế giới.
Theo Trần Nguyên Anh - TP
Khi toàn cầu hóa, nhiều người mới ý thức rõ hơn tầm quan trọng của sáng tạo. Nhiều quốc gia coi sáng tạo là nguồn lực chính trong nền kinh tế tri thức. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của công nghệ số, bên cạnh động lực cũng tạo ra nhiều thách thức đối với khả năng sáng tạo của con người.
“Hiện thực” của đời sống hiện ra trước cái nhìn của chúng ta luôn luôn là một hỗn hợp, một nồi súp lẩu của “thực tế” và “tri nhận”, không tách bạch, và không dễ tách bạch được.
Nuôi dưỡng tâm hồn ham đọc sách từ bé cho con, sẽ giúp con dễ dàng vượt qua được giai đoạn khủng hoảng của tuổi mới lớn, giúp con mạnh mẽ đối mặt với những thay đổi của bản thân, và sóng gió của cuộc đời.
Để không bị lãng quên giữa các loại hình nghệ thuật giải trí hiện đại, sân khấu cải lương nói riêng, nghệ thuật truyền thống nói chung, đang tìm cách chuyển mình, dần tìm lại chỗ đứng. Trong quá trình tìm hướng đi mới ấy, các nghệ sĩ không hoàn toàn chạy theo thị hiếu một cách dễ dãi mà bỏ qua yếu tố nghệ thuật.
Một năm qua, sự xuất hiện của các sàn đấu giá nghệ thuật đã góp phần thúc đẩy hội họa phát triển, tạo ra thị trường lành mạnh thu hút nhà đầu tư cũng như giới mộ điệu. Nhưng vẫn còn nhiều vấn đề bỏ ngỏ.
Văn hóa là sản phẩm, đồng thời là điều kiện, động lực, phương thức tồn tại và phát triển của một đất nước. Văn hóa có sự phát triển tự thân nhưng cũng có cả sự tiếp nhận bên ngoài. Theo các chuyên gia, trong khi bảng giá trị của người Việt xuất hiện một số hiện tượng lệch lạc, cần nghiên cứu xây dựng hệ thống chuẩn mực xã hội, từ đó xác định khuôn khổ để trở lại chân giá trị.
Khi các hoạt động diễn xướng dân gian dần tách khỏi, đình làng dường như đánh mất một phần linh hồn, còn nghệ thuật truyền thống cũng thiếu khí vị. Theo NSƯT Đoàn Thanh Bình, những buổi diễn của Giáo phường Đình làng Việt một năm qua chính là hành trình để mỗi người được về lại ngày xưa, đắm mình trong đời sống văn hóa cộng đồng.
Thêm một lần mổ xẻ về thực trạng của lý luận phê bình sân khấu hiện nay, các nhà chuyên môn, tác giả đều cho rằng lý luận phê bình của sân khấu nước nhà rất thiếu, yếu và luôn bị các nhà hát… phớt lờ.
Nhà biên kịch Nguyễn Thị Hồng Ngát đã chia sẻ đầy trăn trở tại Hội thảo "Liên hoan phim Việt Nam trong sự nghiệp phát triển điện ảnh dân tộc" vừa qua ở Đà Nẵng.
Sáng 16/11, Hội Di sản văn hóa Thăng Long - Hà Nội đã tổ chức Hội thảo khoa học “Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu trên địa bàn Hà Nội - nhận diện, bảo tồn và phát triển” tại đình Hào Nam. Hội thảo đã thu hút sự quan tâm của đông đảo các nhà nghiên cứu, quản lý văn hóa - xã hội, các nghệ nhân dân, đồng đền, thủ nhang, thanh đồng…
Gần đây, một số trường ngoài công lập tăng học phí cao gây phản ứng của phụ huynh và bất bình dư luận. Đáng chú ý là theo Luật Giáo dục 2005, các cơ quan quản lý nhà nước không có thẩm quyền quản lý việc thu chi của các trường ngoài công lập. Các trường này hoạt động theo Luật Doanh nghiệp và ngành giáo dục chỉ giám sát về chỉ tiêu tuyển sinh, chương trình đào tạo.
Là di tích lịch sử văn hóa được xếp hạng Quốc gia từ năm 1991, nhưng những giá trị lịch sử, yếu tố nguyên gốc tại chùa Khúc Thủy, thôn Khúc Thủy (xã Cự Khê, huyện Thanh Oai, Hà Nội) đã bị xâm phạm nghiêm trọng.
Không phải ai sinh ra cũng đã có thẩm mỹ âm nhạc mà nó được hình thành gắn với không gian sống, điều kiện thụ hưởng. Theo nhạc sĩ Quốc Trung, hiện nay ở Việt Nam hầu hết các chương trình nghệ thuật chỉ trình diễn một vài thể loại nhạc, bó hẹp sự lựa chọn của khán giả. Nếu mọi người tự mở rộng, bỏ qua rào cản để thử nghiệm nhiều thể loại nhạc khác nhau, sẽ phát hiện ra nhiều thứ mới mẻ, thú vị.
Cuộc sống của họ ra sao, quan niệm về tình yêu, hạnh phúc, nỗi buồn, suy nghĩ về truyền thống, hiện tại và tương lai như thế nào? Để tìm ra câu trả lời, đạo diễn người Hà Lan Manouchehr Abrontan đã đi từ Nam ra Bắc, phỏng vấn hàng trăm phụ nữ ở mọi lứa tuổi, ngành nghề, vai trò khác nhau. Và “Việt Nam tim tôi” ra đời như tình ca về vẻ đẹp, sức mạnh của phụ nữ Việt.
“Học sinh như bó đuốc, nhiệm vụ của tôi là truyền lửa cho bó đuốc. Nhưng trước khi truyền lửa được thì giáo viên phải là người yêu thích, say mê tìm tòi, chắt lọc cái hay trong môn học, khơi gợi cho các em tự tìm tòi, tự phát hiện ra vấn đề”. Đó là chia sẻ của thầy giáo Lê Quang Nhân, Trường THPT chuyên Nguyễn Du, Đắk Lắk tại Lễ tuyên dương gương Người tốt việc tốt đổi mới sáng tạo trong dạy và học năm học 2016 - 2017 do Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD - ĐT) tổ chức sáng 18.10.
Trong bối cảnh cần khẳng định văn hóa doanh nghiệp Việt Nam, việc tìm ý tưởng sáng tạo từ “Truyện Kiều” được cho là con đường ngắn nhất. Như GS. Phong Lê, Chủ tịch Hội Kiều học Việt Nam nhận định: “Doanh nhân dùng chữ tâm ấy để tiến là phúc cho họ, cũng là phúc cho xã hội vậy”.
Trước các phương tiện nghe nhìn, sách đang trở nên yếu thế hơn. Người lớn cũng ngại đọc sách, còn trẻ em thì thích xem iPad và chơi game. Làm sao để tạo được thói quen đọc sách cho trẻ, qua đó, dần nuôi dưỡng tâm hồn các em bằng sách?
Chú trọng phát triển văn hóa đọc tại vùng nông thôn, miền núi là một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong Đề án phát triển văn hóa đọc trong cộng đồng đến năm 2020, định hướng đến năm 2030. Tuy nhiên, văn hoá đọc ở trẻ em nói riêng sẽ không thể phát triển rộng lớn nếu hệ thống phát hành sách chỉ tập trung ở thành phố và trẻ em nông thôn, miền núi vẫn còn “đói sách”.
Hoạt động đấu giá nghệ thuật ở Việt Nam mới đang ở buổi bình minh. Buổi đấu giá nghệ thuật chính thức đầu tiên được tổ chức cách đây chưa đầy hai năm bởi Công ty Cổ phần Bán đấu giá Lạc Việt tại Hà Nội hồi tháng 5/2016.
Nhiều biểu hiện cho thấy nhận thức của xã hội đối với sở hữu trí tuệ còn hạn chế. Người dân chưa hình thành ý thức tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ; chủ sở hữu chưa chủ động thực hiện việc bảo vệ quyền và tài sản của mình mà vẫn mang nặng tâm lý trông chờ, ỷ lại.