Khi khán giả chưa thể đến rạp, sân khấu chưa thể sáng đèn, việc xây dựng và triển khai mô hình “nhà hát truyền hình” được xem là hướng đi phù hợp để không làm đứt đoạn dòng chảy biểu diễn nghệ thuật trong đại dịch. Ðồng thời, giữ lửa đam mê nơi nghệ sĩ và mang đến nhiều cơ hội giúp công chúng được thưởng thức những tác phẩm nghệ thuật chất lượng cao.
Vở Trung thần (Nhà hát Tuồng Việt Nam) được chọn phát trên “nhà hát truyền hình”. Ảnh: Ðào Anh
Gần hai năm qua, dịch Covid-19 đã khiến ngành nghệ thuật biểu diễn nước nhà lao đao. Nhiều tác phẩm, chương trình được đầu tư, chuẩn bị kỹ lưỡng buộc phải hoãn, hủy. Hoạt động biểu diễn bị tê liệt, các đơn vị không có nguồn thu, tâm lý và đời sống nghệ sĩ bị ảnh hưởng trầm trọng. Khán giả cũng bị hạn chế hơn trong tiếp cận, thụ hưởng những chương trình biểu diễn có giá trị về nội dung và nghệ thuật…
Ðể tháo gỡ những khó khăn nêu trên trong điều kiện bảo đảm an toàn phòng dịch, song song với duy trì các kênh trực tuyến về nghệ thuật biểu diễn trên nền tảng số, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã chỉ đạo Cục Nghệ thuật biểu diễn triển khai việc thu phát, ghi hình các chương trình nghệ thuật đặc sắc để phát trên sóng truyền hình. Ông Trần Hướng Dương, Phó Cục trưởng Nghệ thuật biểu diễn cho biết, Cục đã làm việc với các nhà hát trực thuộc Bộ và một số đài truyền hình như VTV, VOV, một số đài phát thanh - truyền hình các tỉnh, thành phố để lên phương án, kế hoạch phối hợp phát sóng các chương trình nghệ thuật chất lượng. Theo đó, Cục chịu trách nhiệm về phần lựa chọn, cung cấp các tác phẩm, chương trình; các đài truyền hình chịu trách nhiệm biên tập để phát sóng. “Ðây không chỉ là giải pháp tình thế khi sân khấu trực tiếp bị “đóng băng”, mà còn là xu thế của thời đại mới giúp nghệ thuật biểu diễn được quảng bá rộng rãi tới mọi đối tượng khán giả. Ngay cả khi điều kiện cho phép hoạt động biểu diễn trực tiếp trở lại, các đơn vị nghệ thuật vẫn cần xây dựng các nhà hát trực tuyến trên nền tảng công nghệ số và truyền hình nhằm phục vụ đồng thời cả hai đối tượng: Khán giả trực tiếp đến sân khấu và khán giả tiếp cận qua các kênh thông tin truyền thông” - ông Trần Hướng Dương nhấn mạnh.
Hiện có 12 nhà hát hoạt động ở nhiều loại hình nghệ thuật chuyên nghiệp: Kịch nói, tuồng, chèo, cải lương, xiếc, rối, ca múa nhạc đang trực thuộc quản lý của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Trong giai đoạn đầu, Cục Nghệ thuật biểu diễn và các đơn vị đã lên danh sách 24 chương trình sẽ phát sóng, bao gồm bảy chương trình ca múa nhạc; ba tác phẩm kịch nói; sáu tác phẩm sân khấu truyền thống tuồng, chèo, cải lương; hai chương trình rối; hai chương trình xiếc; bốn chương trình giao hưởng, nhạc vũ kịch... Ngay trong tháng 7, Nhà hát Ca múa nhạc dân gian Việt Bắc sẽ trình diễn chương trình nghệ thuật “Những ngôi sao bất tử” để phát trên sóng VTV2 đúng dịp kỷ niệm 74 năm Ngày Thương binh - liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2021). Ðảm nhận vai trò tác giả kịch bản kiêm tổng đạo diễn chương trình, Nghệ sĩ Ưu tú Lê Khánh Toàn, Quyền Giám đốc Nhà hát cho biết: Thời gian ghi hình gói gọn trong ngày 24/7, toàn bộ ê-kíp phải làm xét nghiệm PCR và chỉ được sinh hoạt tại đơn vị. Nhằm làm mới chủ đề đã quen thuộc, phần âm nhạc được phối khí lại toàn bộ, phần hoạt cảnh cũng được dàn dựng theo phong cách của những biên đạo trẻ sao cho mang đậm màu sắc anh hùng ca mà vẫn giàu chất thơ, hoành tráng nhưng không bi thương mà vẫn nhẹ nhàng, lãng mạn…
Nghệ sĩ Nhân dân Tống Toàn Thắng, Phó Giám đốc Liên đoàn Xiếc Việt Nam chia sẻ: Trong tình hình hiện tại, “nhà hát truyền hình” có thể xem là giải pháp tích cực nhất để nghệ sĩ hâm nóng đam mê, tình yêu với nghề nghiệp. Ðây cũng là bước đi giúp khai thông dòng chảy nghệ thuật, đưa các tác phẩm chất lượng cao tiếp cận rộng rãi nhiều đối tượng khán giả, tranh thủ được sức mạnh của truyền hình là phương tiện chuyển tải thông tin có sức lan tỏa lớn…
Tuy nhiên, theo các chuyên gia sân khấu, để “nhà hát truyền hình” thật sự trở thành kênh quảng bá nghệ thuật hiệu quả, cần có sự cẩn trọng trong khâu lựa chọn các chương trình, tác phẩm khi giới thiệu, bảo đảm phù hợp tâm lý tiếp nhận của công chúng hiện đại trên thiết bị nghe nhìn, nhất là với các tác phẩm sân khấu vốn có thời lượng khá dài. Có thể thấy, “nhà hát truyền hình” vừa là động lực, cũng vừa là thách thức. Bởi với biểu diễn trực tiếp, giữa khán giả và diễn viên thường vẫn có khoảng cách cố định từ sân khấu tới hàng ghế khán giả. Nhưng trước ống kính máy quay, mọi tình huống, diễn biến tâm lý đều có thể bắt cận cảnh. Ðiều này đòi hỏi các nghệ sĩ, diễn viên càng cần tập trung cao độ trong diễn xuất, không ngừng trau dồi, rèn giũa khả năng biểu diễn, sao cho những sản phẩm nghệ thuật trên sóng truyền hình thật sự trở thành món ăn tinh thần lôi cuốn, hấp dẫn.
Theo định hướng phát triển hiện nay, Huế sẽ là đô thị trung tâm, đô thị hạt nhân giữ vai trò động lực cho Thành phố trực thuộc Trung ương trong tương lai.
Thuở xưa, mỗi làng có một hương ước, nhiều làng có hương ước thành văn nhưng cũng có làng có hương ước bất thành văn.
Khi nhắc đến xứ sở Phù Tang, điều đầu tiên thế giới nghĩ đến là một Nhật Bản thần kỳ, giàu mạnh về kinh tế và điều thứ hai chắc chắn sẽ là sự đối mặt thường xuyên với thảm họa thiên tai.
“Có động đất ở Nhật Bản!” Tôi đang loay hoay xếp lại chồng sách vở ngổn ngang trên bàn thì nghe chồng tôi, giáo sư Michimi Munarushi người Nhật mới về Việt Nam 3 hôm trước báo.
Không có một vùng đất thứ hai nào trên dải đất hình chữ S của Việt Nam có vị trí hết sức đặc biệt như Huế. Nơi đây, từ 1306, bước chân Huyền Trân xuống thuyền mở đầu cho kỷ nguyên mở nước về Nam, Thuận Hóa thành nơi biên trấn.
I. Đặt vấn đề 1.1. Năm 1945, sau khi nhà Nguyễn cáo chung, một số giá trị văn hóa phi vật thể của Huế không còn giữ được môi trường diễn xướng nguyên thủy, nhưng những gì nó vốn có vẫn là minh chứng độc đáo về sự sáng tạo văn hóa của dân tộc Việt Nam.
Đưa Thừa Thiên Huế trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trong vài năm tới đã trở thành quyết tâm chính trị của cán bộ đảng viên và nhân dân Thừa Thiên Huế.
Thăng Long - Hà Nội, thủ đô, trái tim của cả nước, qua ngàn năm phát triển, đã trở thành biểu tượng của nền văn hiến Việt Nam, là niềm tự hào của cả dân tộc.
Sau khi phục dựng thành công lễ tế Nam Giao và lễ tế Xã Tắc trong những năm qua, thiết nghĩ việc tái hiện lễ tế Âm Hồn 23.5 ở quy mô thành phố/ tỉnh là một việc làm có ý nghĩa trong việc bảo tồn bản sắc văn hóa và quảng bá du lịch của thành phố Huế chúng ta.
Thừa Thiên Huế - vùng đất chiến lược nối giữa hai miền Bắc - Nam từng là “phên dậu thứ tư về phương Nam” của Đại Việt, nơi “đô hội lớn của một phương”; từng là thủ phủ của xứ Đàng Trong, kinh đô của đất nước dưới thời Quang Trung - Nguyễn Huệ và triều Nguyễn (1802 - 1945); là miền đất địa linh nhân kiệt gắn liền với những tên tuổi lớn trong hành trình lịch sử của dân tộc, của ngàn năm Thăng Long...
Đưa Thừa Thiên Huế trở thành thành phố trực thuộc trung ương trong vài năm tới theo tinh thần kết luận số 48 của Bộ Chính trị đã mở ra một mốc mới mang tính lịch sử. Với kết luận này, đặt ra nhiệm vụ cho Huế phải trở thành trung tâm của khu vực miền Trung và là một trong những trung tâm lớn, đặc sắc của cả nước về văn hóa, du lịch, khoa học công nghệ, y tế chuyên sâu và giáo dục đào tạo đa ngành, đa lĩnh vực.
Ôn cố để tri tân, Festival Huế 2010 là lần tổ chức thứ VI. Qua 6 lần tổ chức, nhìn lại những ngày liên hoan văn hóa Việt Pháp (1992) do thành phố Huế phối hợp với Codev tổ chức, anh chị em văn nghệ sĩ Huế lúc bấy giờ phấn khích lắm vì đây là cơ hội tiếp xúc với thế giới dù chỉ mới có một nước Pháp. Họ thấy cần có trách nhiệm phải tham mưu để xây dựng chương trình cũng như chủ động tham gia hoạt động trong lĩnh vực của mình.
Như thường lệ, hàng năm Hội LHVHNT Thừa Thiên Huế tiến hành xét tặng thưởng cho các tác phẩm, công trình văn học nghệ thuật xuất sắc.
Chúng ta đã đi hết gần chặng đường 10 năm đầu của thiên niên kỷ mới. Thời đại chúng ta đang sống là thời đại mà sự phát triển song hành giữa cơ hội và thách thức đan xen.
(Thừa Thiên Huế trên tiến trình xây dựng thành phố trực thuộc Trung ương)
Những năm cuối cùng của thế kỷ XX, cùng với thành tựu của công cuộc đổi mới diễn ra sôi động trên đất nước Việt Nam, sức sống của vùng văn hoá Huế sau những năm dài tưởng chừng đã ngủ yên chợt bừng dậy và lấp lánh tỏa sáng.
Thơ không thể tách rời đời sống con người. Điều đó đã được thời gian minh chứng. Từ lời hát ru của mẹ, những giọng hò trên miền sông nước,… đã đánh thức tình yêu thương trong mỗi chúng ta.
Gần đây, khi Đảng ta chứng tỏ sự quan tâm của mình đối với đội ngũ trí thức thì trong dư luận cũng đã kịp thời có những phản ứng cộng hưởng. Điều mà chúng tôi lĩnh hội được gồm 3 câu hỏi tưởng chừng như "biết rồi khổ lắm nói mãi" nhưng lại không hẳn thế. Nó vẫn mới, vẫn nóng hổi vì sự tuyệt đối của qui luật vận động cũng như vì tính cập nhật, tính ứng dụng của đời sống. Chúng tôi xin được nêu ra và cùng bàn, cùng trao đổi cả 3 vấn đề.
Trí thức là những người mà lao động hàng ngày của họ là lao động trí óc, sản phẩm của họ làm ra là những sản phẩm trí tuệ, nhưng sản phẩm ấy phải là những sản phẩm có ích cho xã hội...
Ở Huế ngày xưa, người học trò nào cũng có một “Tủ sách Học trò” riêng tư cho mình và nhà nào cũng có một “Tủ sách Gia đình” để dùng chung trong nhà. Người Huế rất trọng học vấn, rất trọng sự hiểu biết nên rất trọng sách. Vì vậy, họ cất sách rất kỹ. Họ thường cất sách để làm kỷ niệm riêng tư cho mình về sau đã đành mà họ còn cất sách để dành cho đám đàn em con cháu của họ trong gia đình, dùng mà học sau nầy. Người Huế nào cũng đều cùng một suy nghĩ là ở đời, muốn vươn lên cao thì phải học và đã học thì phải cần sách. Đối với họ, sách quý là vậy. Lễ giáo Khổng Mạnh xưa cũng đã đòi hỏi mỗi người Huế thấy tờ giấy nào rớt dưới đất mà có viết chữ Hán “bên trên” là phải cúi xuống lượm lên để cất giữ “kẻo tội Trời”! Người xưa cũng như họ, không muốn thấy chữ nghĩa của Thánh hiền bị chà đạp dưới chân.