Danh nhân Việt Nam trên bản đồ du lịch Huế

09:09 23/07/2021

THANH TÙNG  

Du lịch là hoạt động giao lưu văn hóa giữa các dân tộc, các vùng văn hóa, các quốc gia. Người ta đi du lịch là để tìm hiểu những điều kỳ thú mà ở nước mình, vùng đất mình ở không có.

Tượng Phạm Tu, danh tướng triều Tiền Lý

Mặt khác du lịch là một trong những nhu cầu hưởng thụ văn hóa của con người khi đời sống kinh tế khá giả. Do vậy phải có hàm lượng và chất lượng văn hóa cao trong du lịch. Phải khai thác tối đa đặc thù văn hóa, văn minh của dân tộc, của địa phương mới có được nền du lịch đặc thù của mỗi vùng miền, mỗi đất nước. Văn hóa trong du lịch bao gồm cả văn hóa phi vật chất, những sản phẩm nằm trong tư tưởng, trong tâm linh con người. Tài nguyên nhân văn của vùng miền, của đất nước đều có thể tạo ra những sản phẩm du lịch, những tour du lịch hấp dẫn.

Tuy nhiên, khả năng khai thác đến đâu, khai thác như thế nào để đem lại hiệu quả cao nhất tùy thuộc vào năng lực, trí tuệ của người làm du lịch, của các doanh nghiệp du lịch, của cơ quan quản lý du lịch, cơ quan quản lý văn hóa, cao hơn nữa là tư duy và tầm nhìn của người đứng đầu chính quyền địa phương.

Huế có tiềm năng lớn về du lịch nhân văn. Trước hết phải kể đến những di tích liên quan đến cuộc đời Chủ tịch Hồ Chí Minh thời niên thiếu, thời học sinh như: Bảo tàng Hồ Chí Minh, ngôi nhà số 112 Mai Thúc Loan và miếu Âm hồn ở ngã tư Mai Thúc Loan - Lê Thánh Tôn; cụm di tích ở làng Dương Nỗ (huyện Phú Vang); Trường Quốc Học (có thể kết nối với bia di tích ngôi nhà của thầy giáo - họa sĩ nổi tiếng Lê Văn Miến, ở trước trụ sở UBND phường Trường An, đường Phan Bội Châu); di tích Tòa Khâm sứ (nay là Trường ĐHSP Huế), có bia - biểu tượng về phong trào chống thuế ở Trung kỳ; khu mộ bà Hoàng Thị Loan, phục dựng ở núi Tam Tầng, gần tượng đài Quang Trung. Nếu tổ chức tour tham quan nghiên cứu về thời Chủ tịch Hồ Chí Minh ở Huế có thể mở rộng thêm các di tích liên quan đến cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc như: Quốc Tử Giám, Bộ Lễ, trường thi Hương, thi Hội thời Thành Thái, v.v.

Những di tích khác không thể bỏ qua là: Nhà thờ cụ Phan Bội Châu (phường Trường An), nhà thờ cụ Đặng Huy Trứ (phường Hương Xuân, thị xã Hương Trà), khu mộ nhà văn hóa Phạm Quỳnh. Liên quan đến các di tích này tôi xin nói thêm về phong trào dựng tượng danh nhân ở Thừa Thiên Huế.

Ở Việt Nam Huế là thành phố có tỉ lệ tượng lớn nhất trên trên diện tích tự nhiên và dân số. Không chỉ nhiều về số lượng mà còn đạt đỉnh cao về chất lượng nghệ thuật, phong phú về đề tài, loại hình, phong cách thể hiện. Các loại tượng có thể phân loại theo nhiều nhóm như: nhóm tượng đề tài văn hóa Phật giáo, tượng văn hóa Champa, tượng thờ và tượng trang trí ở các di tích lịch sử, văn hóa, tôn giáo, nhóm tượng đạt đỉnh cao về nghệ thuật ở các nhà bảo tàng v.v.

Tác giả bài viết (thứ hai từ trái sang) và nhạc sỹ Phạm Tuyên (ngoài cùng bên phải) bên tượng nhà văn hoá Phạm Quỳnh


Ở đây chỉ xin liệt kê nhóm tượng danh nhân và anh hùng dân tộc, được dựng theo phương thức xã hội hóa, do các dòng họ, các tổ chức xã hội - nghề nghiệp thực hiện. Tượng chí sĩ Phan Bội Châu trước đây ở nhà thờ của cụ tại dốc Bến Ngự, nay được chính quyền chuyển ra công viên bờ sông Hương, cạnh cầu Trường Tiền. Tượng danh tướng Phạm Tu, người đứng đầu Ban Võ của nhà nước Vạn Xuân, tổng chỉ huy quân đội đánh quân xâm lược nhà Lương thời Tiền Lý, được suy tôn là Thủy tổ của họ Phạm Việt Nam, được dựng ở sân nhà thờ họ Phạm làng An Ninh Hạ (phường Hương Long, Tp. Huế). Tượng danh nhân Đặng Huy Trứ, dựng ở sân trường THPT Đặng Huy Trứ và ở nhà thờ Đặng Huy Trứ (thị xã Hương Trà). Tượng nhà văn hóa Phạm Quỳnh, dựng trong khu mộ ở trước chùa Vạn Phước, phường Trường An, Tp. Huế. Tượng danh tướng Đặng Tất ở đền thờ Đặng Tất, xã Phú Mậu, huyện Phú Vang. Tượng danh tướng Nguyễn Tri Phương ở nhà thờ Nguyễn Tri Phương, xã Phong Chương, huyện Phong Điền. Tượng Tôn Thất Thuyết, nhân vật số một phong trào Cần Vương, dựng ở phủ thờ Tôn Thất Thuyết, xã Thủy Thanh, thị xã Hương Thủy v.v.

Bên cạnh vấn đề xã hội hóa dựng tượng danh nhân, tôi muốn gợi mở thêm một sản phẩm liên quan là việc hình thành các tour du lịch nghiên cứu văn hóa dòng họ. Trong hơn 10 năm tham gia Hội đồng Họ Phạm Việt Nam tôi đã đề xướng và trực tiếp thực hiện công trình dựng tượng danh tướng Phạm Tu ở nhà thờ Họ Phạm An Ninh Hạ. Tôi đã dự lễ giỗ tổ của một số dòng họ khác ở Thừa Thiên Huế, ở Quảng Nam - Đà Nẵng, ở Quảng Ngãi, ở huyện đảo Lý Sơn…; đã hướng dẫn nhiều đoàn của Hội đồng Họ Phạm Việt Nam, của các tỉnh bạn về thăm một số nhà thờ Họ Phạm trên địa bàn tỉnh. Tôi cũng đã dự một số hội thảo về danh nhân của các dòng họ, tham gia một số tour du lịch tìm hiểu, nghiên cứu dòng họ. Có những lễ hội, hội thảo tổ chức rất hay, thu hút rất nhiều du khách là bà con trong dòng họ và bá tánh đến từ nhiều miền trong nước. Có cả bà con từ nước ngoài về. Chuyên gia nhiều lĩnh vực và phóng viên báo chí cũng đến tìm hiểu, nghiên cứu, tác nghiệp. Theo tôi đó là một sản phẩm du lịch bền vững, vì đó là những lễ hội, những sự kiện được diễn ra định kỳ hàng năm.

Các báo cáo tại hội thảo này chắc chắn sẽ khẳng định rõ các giá trị của du lịch nhân văn, và đưa ra những gợi ý, những hướng khai thác tài nguyên du lịch nhân văn. Tôi nghĩ du khách đến Huế thì quan tâm số một vẫn là du lịch di sản. Tiếp đến sẽ là du lịch xanh với những sản phẩm du lịch gắn với tài nguyên thiên nhiên, du lịch nghỉ dưỡng, du lịch khám phá các hệ sinh thái... Du lịch nhân văn ban đầu chỉ là những sản phẩm bổ trợ, đáp ứng tâm lý của những đối tượng du khách đến Huế lần ba, lần bốn trở lên, và các du khách có sở thích, có nhu cầu tìm hiểu danh nhân, nghiên cứu khoa học… Nhưng nếu được tổ chức khai thác tốt thì sẽ làm giàu có, phong phú thêm sản phẩm du lịch của Huế; có tác dụng thu hút thêm du khách đến Huế, hoặc kéo dài thời gian lưu trú ở Huế. Hy vọng rằng ngành du lịch, các hãng lữ hành sẽ bắt tay, hoặc đặt hàng các Hội nghệ thuật chuyên ngành xây dựng một số sản phẩm mới, một số tour du lịch thể nghiệm theo nguyên tắc hợp tác tích cực, cùng nhau chia sẻ đầu tư và có cả chia sẻ lợi ích dưới nhiều hình thức, sẽ là điều thú vị với du khách trong các dịp Festival Huế.

T.T
(SHSDB41/06-2021)




 

Đánh giá của bạn về bài viết:
0 đã tặng
0
0
0
Bình luận (0)
Tin nổi bật
  • LTS: Đại Học Huế đang ở tuổi 50, một tuổi đời còn ngắn ngủi so với các Đại học lớn của thế giới. Nhưng so với các Đại học trong nước, Đại Học Huế lại có tuổi sánh vai với các Đại học lớn của Việt như ở Hà Nội và TP Hồ Chí Minh. Trên hành trình phát triển của mình, Đại Học Huế đã góp phần không nhỏ vào sự phát triển kinh tế, giáo dục, văn hoá ở miền Trung, Tây Nguyên, đào tạo nguồn nhân lực trình độ cao cho khu vực và cả nước. Nhân dịp kỷ niệm này, TCSH phân công ông Bửu Nam, biên tập viên tạp chí, trao đổi và trò chuyện với PGS.TS. Nguyễn Văn Toàn, Giám đốc Đại Học Huế. Trân trọng giới thiệu với bạn đọc cuộc trò chuyện này.

  • VÕ ĐẮC KHÔICó một thời người Huế loay hoay đi vỡ núi, phá rừng trồng khoai sắn. Có một thời người Huế tìm cách mở cảng nước sâu để vươn ra biển lớn, hay đón những con tàu viễn xứ xa xôi. Cả nước, các tỉnh thành láng giềng như Quảng Bình, Quảng Trị, Đà Nẵng cũng đều ra sức làm như thế, sao ta có thể ngồi yên?

  • TRẦN ĐÌNH SƠNĐất Việt là cái nôi sinh trưởng của cây trà và người Việt biết dùng trà làm thức uống thông thường, lễ phẩm cúng tế, dâng tặng, ban thưởng từ hàng ngàn năm nay.

  • NGUYỄN XUÂN HOÀNGTừng là đất Kẻ Chợ – kinh đô triều Nguyễn xưa, ẩm thực Huế dựa trên nền tảng triết lý của cái đẹp, món ăn món uống phải ngon nhưng nhất thiết phải đẹp, vị phải đi với mỹ, thiếu mỹ thì không còn vị nữa.

  • TRƯƠNG THỊ CÚCTrong vô vàn những bài thơ viết về Huế, hai câu thơ của Phan Huyền Thư dễ làm chúng ta giật mình:Muốn thì thầm vuốt ve Huế thật khẽLại sợ chạm vào nơi nhạy cảm của cơ thể Việt Nam                                                                    (Huế)

  • FRED MARCHANT(*)                                                                                      Trong chuyến viếng thăm Huế lần thứ hai vào năm 1997, tôi làm một bài thơ đã đăng trong tập thứ hai của tôi, Thuyền đầy trăng (Full Moon Boat). Bối cảnh bài thơ là một địa điểm khảo cổ nổi danh ở Huế. Có thể nói là bài thơ này thực sự ra đời (dù lúc đó tôi không biết) khi nhà thơ Võ Quê đề nghị với tôi và các bạn trong đoàn ghé thăm Đàn Nam Giao trước khi đi ăn tối ở một quán ăn sau Hoàng Thành bên kia sông Hương.

  • TRẦN KIÊM ĐOÀNDu khách là người trong mắt nhìn và qua cảm nhận của chính người đó.

  • TRƯƠNG THỊ CÚCTừ buổi hồng hoang của lịch sử, hình ảnh ban đầu của xứ Huế chỉ thấp thoáng ẩn hiện qua mấy trang huyền sử của đất nước Trung Hoa cổ đại. Tài liệu thư tịch cổ của Trung Quốc đã kể lại từ năm Mậu Thân đời vua Đường Nghiêu (2353 năm trước Công nguyên), xứ Việt Thường ở phương Nam đã đến hiến tặng vua Nghiêu con rùa thần từng sống qua ngàn năm tuổi.

  • HỒ ĐĂNG THANH NGỌCCó một hiện tượng lịch sử lý thú, ở những nơi khác vốn dĩ bình thường  nhưng ở Huế theo tôi là rất đặc biệt, đó là tại mảnh đất này sau hơn ba mươi năm ngày đất nước thống nhất, đã hình thành một thế hệ nữ doanh nhân thành đạt giữa chốn thương trường.

  • MINH TÂMTôi nghe bà con bán tôm ở chợ Bến Ngự kháo nhau: Dân nuôi tôm phá Tam Giang đã xây miếu thờ “Ông tổ nghề” của mình gần chục năm rồi. Nghe nói miếu thờ thiêng lắm, nên bà con suốt ngày hương khói, cả những người nuôi tôm ở tận Phú Lộc, dân buôn tôm ở Huế cũng lặn lội vượt Phá Tam Giang lễ bái tổ nghề.

  • PHẠM THỊ ANH NGA"Hiểu biết những người khác không chỉ đơn giản là một con đường có thể dẫn đến hiểu biết bản thân: nó là con đường duy nhất" (Tzvetan Todorov)

  • TRẦN ĐỨC ANH SƠNSau hơn 1,5 thế kỷ được các chúa Nguyễn chọn làm thủ phủ của Đàng Trong, đến cuối thế kỷ XVIII, Huế trở thành kinh đô vương triều Tây Sơn (1788 - 1801) và sau đó là kinh đô của vương triều Nguyễn (1802 - 1945).

  • TRƯƠNG THỊ CÚC Sông Hương là một trong những nét đẹp tiêu biểu của thiên nhiên xứ Huế. Sông là hợp lưu của hai nguồn Hữu Trạch, Tả Trạch, chảy qua vùng đá hoa cương cuồn cuộn ghềnh thác, đổ dốc từ độ cao 900 mét đầu nguồn Hữu trạch, 600 mét đầu nguồn Tả trạch, vượt 55 ghềnh thác của nguồn hữu, 14 ghềnh thác của nguồn tả, chảy qua nhiều vùng địa chất, uốn mình theo núi đồi trùng điệp của Trường Sơn để gặp nhau ở ngã ba Bàng Lãng, êm ả đi vào thành phố, hợp lưu với sông Bồ ở Ngã Ba Sình và dồn nước về phá Tam Giang, đổ ra cửa biển Thuận An.

  • Chúng ta biết rằng trong thời đại ngày nay, khi đầu tư xây dựng những cơ sở nhằm đáp ứng nhu cầu cao của người đi du lịch, văn hóa ẩm thực được xem như là cánh cửa đầu tiên được mở ra để thu hút du khách.

  • Chúng tôi đi thăm đầm chim Quảng Thái, theo ông Trần Giải, Phó chủ tịch huyện Quảng Điền.

  • I. Chúng tôi xin tạm hiểu như sau về văn hóa Huế. Đó là văn hóa Đại Việt vững bền ở Thăng Long và Đàng Ngoài chuyển vào Thuận Hóa - Phú Xuân.

  • Thúng mủng Bao La đem ra đựng bột. Chiếu Bình Định tốt lắm ai ơi. Tạm tiền mua lấy vài đôi. Dành khi hiếu sự trải côi giường Lào.

  • LTS: Tiến sĩ Nguyễn Thuyết Phong hiện đang dạy tại trường đại học Kent State thuộc tiểu bang Ohio, . Đây là một trong những bài trích ra từ cuốn Hồi ký âm nhạc, gồm những bài viết về kinh nghiệm bản thân cùng cảm tưởng trong suốt quá trình đi đó đây, lên núi xuống biển, từ Bắc chí Nam của ông để sưu tầm về nhạc dân tộc. Được sự đồng ý của tác giả, TCSH xin trân trọng giới thiệu cùng độc giả.

  • Từ sau ngày giải phóng đến nay, tôi chưa một lần gặp lại Anh hùng Vai và Anh hùng Kan Lịch. Về Huế hoài nhưng lên A Lưới lại không đủ giờ và không dễ dàng gì. Những năm trước, đường về A Lưới còn chật hẹp, lổm chổm đất đá, lại hay sạt lở... đi về rất khó khăn và phải mất vài ngày. Đến Huế vào mùa khô thì lại ít thời giờ. Về Huế dịp mùa mưa thì đường về A Lưới luôn tắc nghẽn.

  • Tế lễ, giỗ chạp, cúng kỵ gắn với người Huế rất sâu. Hình như nhạc lễ cổ truyền xứ Huế cũng hình thành từ đó. Món ăn Huế được chăm chút, gọt tỉa để trở thành một thứ nghệ thuật ẩm thực cũng từ đó. Màu sắc, mẫu mã của nhiều loại trang phục Huế cũng từ đó mà được hoàn chỉnh, nâng cao. Cả những phong cách sinh hoạt nói năng, thưa gởi, đứng ngồi, mời trà, rót rượu... đầy ý tứ của vùng đất nầy cũng đi từ những buổi cúng giỗ đượm mùi hương trầm.