Mình học đại học ở Huế. Thời ấy nhà sách Phú Xuân ở đường Trần Hưng Đạo, đầu cầu Trường Tiền phía bờ Bắc, là nhà sách đình đám nhất. Mình khá siêng đi nhà sách, nhưng dẫu là bước vào một cách hiên ngang, mặt có vác lên đến trần nhà cũng chỉ để hưởng cái mát của máy lạnh những ngày nắng nóng kết hợp ngắm sách, sờ sách, suýt xoa sách, rồi… đọc ké sách. Và ra về trong trạng thái thèm thuồng.
Ảnh minh họa
Mua sách mới với mình là điều xa xỉ. Cùng lắm là rình rập vào dịp cuối năm hay hội sách, nhà sách hạ giá từ 30% - 70% những cuốn tồn kho mới hí hửng mua được vài cuốn sách chưa qua tay ai. Nhưng sách, với riêng mình, trước giờ vẫn để ý chủ yếu đến chữ. Giờ có điều kiện, nhiều người chăm chút đến bìa sách, đến minh hoạ, đến cách trình bày, dàn trang, font chữ, co chữ… Mình không phủ nhận những lớp vỏ phấn son này làm cho mỗi cuốn sách trở nên đẹp, bắt mắt, gây chú ý và hứng thú muốn đọc hơn. Nhưng trong điều kiện cho phép hạn hẹp, sách mà đọc được đã là tốt quá rồi. Vậy nên sách cũ là giải pháp hữu hiệu nhất với những người ít tiền.
Nhà sách Cảo Thơm ở đường Lý Thường Kiệt và đường Lê Duẩn, ngoài bán sách mới còn có mua và bán sách cũ. Mỗi tội sách cũ ở đây cũng… đắt. Là người kinh doanh sách nên chủ nhà sách sành sỏi trong thẩm định nội dung và chất lượng, độ quý, hiếm của mỗi đầu sách cũ để định giá bán. Nhiều đầu sách cũ ở đây bán đắt hơn sách mới là chuyện thường. May thay còn một chỗ nữa giá sách cũ mềm không thể mềm hơn, là các sạp sách báo cũ vỉa hè. Đây chính là nơi lý tưởng nhất với túi tiền đa số sinh viên.
Huế hồi mình học có hai nơi bán sách báo cũ như vậy, là vỉa hè đường Nguyễn Trường Tộ, phía giao với đường Phan Đình Phùng, gần cầu Kho Rèn lên dốc nhà thờ Phú Cam; và vỉa hè đường Nguyễn Thái Học, bên hông sân vận động Tự Do. Chủ sạp là những người mua bán ve chai, sách báo cũ theo ký, chiều chiều khoảng 3 giờ là trở về hai địa điểm trên, phân loại sách báo cũ ra để bán lại. Sách mua theo ký nên bán lại khá rẻ. Mỗi cuốn dao động từ 1 ngàn đồng đến 3 ngàn đồng, tuỳ vào sách dày hay mỏng, cũ hay mới, mà không cần biết sách hay hay dở. Hai năm đầu mình ở trọ trên đường Phan Bội Châu thì hay ghé sạp ở đường Nguyễn Trường Tộ, hai năm sau trọ ở đường Nguyễn Công Trứ và Dương Văn An thì hay ghé sạp bên đường Nguyễn Thái Học.
Sách cũ ở vỉa hè đủ mọi thể loại, thượng vàng hạ cám, từ kinh tế, văn hoá, triết học, thiên văn, địa chất, kỹ thuật đến những cuốn sách chuyên ngành của sinh viên, tài liệu hướng dẫn các biện pháp tránh thai, nghệ thuật hòa hợp ái ân, cẩm nang chăm sóc lợn nái, kỹ thuật trông các loại cây nông nghiệp và công nghiệp, hay sách dạy tìm hiểu tâm lý bạn trai bạn gái… vân vân và vân vân. Nhiều khi gặp được những cuốn sách triết học và các tác phẩm văn học giá trị in trước 1975 ở miền Nam mà bây giờ không thể tim thấy trong các nhà sách mới, hay những ấn phẩm in ở hải ngoại mà hệ thống phát hành trong nước không thấy. Mình nhớ có lần gặp lô hàng các chị mua được sách cũ từ thư viện trường Hai Bà Trưng, trước đây là trường nữ sinh Đồng Khánh, thanh lý ra.
Cả buổi chiều lăn lộn trong đống sách lớn như những đống rạ, mình mua được tổng cộng gần 3 bao tải lớn sách cũ có dấu của thư viện trường. Toàn những tác phẩm văn học kinh điển của Xô Viết cũ, của Pháp, Mỹ, Anh, Ba Lan. Và các tác phẩm một thời vang bóng của Việt Nam. In từ những thập niên 80 của thế kỷ trước. Lúc ấy nghĩ không biết có đọc hết không, nhưng thấy rẻ, tiếc quá nên cứ mua, 1 – 2 ngàn một cuốn thì quá bằng được cho. Nhiều cuốn có cả đất bám mà cạo chưa sạch, hậu quả của trận đại hồng thuỷ ở Huế năm 1999.
Điều mình bắt gặp thường xuyên, nhiều người cũng từng nói rồi, là ở nơi bìa lót những cuốn sách cũ có chữ ký và những lời đề tặng, lời chúc, dòng nhắn gửi của người tặng đến người được tặng nhân dịp như sinh nhật, mừng thành tích mới hay một lý do bất kỳ nào đó. Nhiều cuốn sách là tác giả sách ký tặng. Nhiều tác giả có tên tuổi, có chỗ đứng trong làng văn làng báo hay giới khoa học. Có khi cả người tặng và người được tặng đều nổi tiếng. Bán đồng nát những cuốn sách được tặng là không phải với người tặng sách, không phải với kỷ niệm, cứ thấy bùi ngùi xa xót sao đấy. Nếu người tặng sách mà gặp lại cuốn sách mình tặng bạn, đồng nghiệp ở vỉa hè sách cũ thì như thế nào? Mình đồng cảm với suy nghĩ ấy. Nhưng trong lòng khi vào các sạp sách cũ mình lại thấy hứng thú và tò mò với những cuốn sách như vậy. Nhiều khi mua một cuốn sách cũ không phải vì nội dung của cuốn sách mà vì chữ ký và những dòng nhắn gửi, lời chúc của tác giả nổi tiếng này cho một người cũng có tiếng khác.
Mình vẫn nghĩ trong những cuốn sách có chữ ký, lời đề tặng ở ngoài vỉa hè sách cũ, không phải cuốn sách nào cũng do người được tặng đem bán đồng nát. Có khi người vợ dọn đồ đạc lúc chồng vắng nhà, lẫn lộn kiểu gì đem bán hay cho đi những cuốn sách lẫn trong mớ tạp chí, báo cũ. Có khi giữ sách cả đời, chết đi, con cái dọn dẹp bớt tủ sách đành loại ra một số cuốn cho đỡ chật nhà? Có khi sách cho mượn, người mượn quên hoặc cố tình quên không trả rồi quanh quẩn lại bán ve chai lúc nào không biết. Có khi gặp chuyện chẳng đặng đừng không thể không loại bớt sách ra khỏi nhà. Có trăm ngàn con đường để những cuốn sách ấy vào tay những anh / chị thu mua ve chai, sách báo cũ. Như một nhà văn tên tuổi mình may mắn quen. Năm ấy ông xây lại nhà. Gia tài ông chỉ sách là sách. Sách ông mua cũng nhiều. Sách được tặng cũng lắm. Trong thời gian làm nhà ông phải đi ở trọ. Nan giải nhất là sách. Trong tầng tầng lớp lớp sách ấy ông chỉ có thể chọn lại những cuốn quan trọng và cần thiết nhất để giữ lại, vì nó quá nhiều, nhà trọ thì bé. Ông nói mình và vài người nữa lên xem cuốn nào đọc được thì cầm về đọc.
Chính ông chọn ra những cuốn mà ông cho là hợp với tạng mình, rồi những cuốn khác hợp với tạng người khác. Trong đó có rất nhiều cuốn ông được tặng với những lời đề tặng của bạn bè hay người viết trẻ vô cùng biết ơn và trân quý ông. Mình biết chắc ông cũng trân quý họ, vì nhiều cuốn ông là người viết lời giới thiệu cho họ, là bà đỡ đầu cho tác phẩm của họ. Nhưng ông vẫn phải cho đi. Vì sách quá nhiều. Vì ông không thể giữ mãi. Và vì nữa, sách thì được nhiều người đọc càng tốt, nên nhận rộng số người đọc, chứ khư khư giữ một mình cũng là điều… ích kỷ. Ông nói thế.
Ông còn dặn cẩn thận, về nhà nên xé tờ bìa lót có lời đề tặng đi. Vì nhiều quá, ông cũng không có thời gian để ngồi làm như vậy với từng cuốn trước khi tặng lại mình và những người bạn. Mình cũng dạ dạ vâng vâng, nhưng về nhà thì vẫn thích giữ nguyên vậy, phần vì xé đi cuốn sách sẽ chẳng còn nguyên vẹn, phần vì nhiều lúc đọc những lời đề tặng lại thấy hay hay, thích thú. Được giữ kỷ niệm hay kỉ vật chung với một ai đó cũng cảm thấy thú vị.
Đọc những cuốn sách cũ có xuất xứ từ thư viện, đôi khi gặp những chuyện bực mình. Tiểu thuyết đang đến đoạn cao trào, gây cấn thì bị mất một trang, ở lề trang kế bên lại gặp dòng chữ “Ta đã đọc xong trang trước. ha ha. Trâu chậm uống nước đục nhé”. Mọc đâu ra tên xỏ và láu cá thế không biết? Có khi lại gặp những chuyện vui vui khi thấy ngoài lề dồn dập một cái tên nữ nhi ướt át nào đó, không biết có phải anh chàng mượn sách mơ mộng hay nhớ cô nàng nào mà cào cấu tên cô nàng vào sách trong lúc mơ màng? Đặc biệt hơn, gặp cả lá thư anh nhớ em em nhớ anh ố vàng kẹp quên trong cuốn sách. Thật là cả trăm tình huống mà ngồi nghĩ chẳng thể tưởng tượng hết được, khi đọc những cuốn sách cũ.
Từ khi đi làm đến giờ, mình cũng đã vài lần chuyển nhà, khoảng cách giữa nơi đi và nơi đến lại không gần, mình đành chấp nhận để nhiều cuốn sách của mình thất lạc. Một cách bất khả kháng. Nhưng trong thâm tâm mình luôn biết ơn về những vỉa hè sách cũ ở Huế ngày nào. Chính nhờ nó mình mới có được nguồn tác phẩm văn học dồi dào đầu tiên trong đời, và khơi dậy niềm đam mê văn chương của mình. Giờ đây thì trong kệ sách nhà mình thường xuyên cập nhật những cuốn sách mới thơm mùi giấy và mùi mực in, giá cao, trang trọng, bắt mắt. Nhưng với mình, sách cũ cũng có mùi thật đặc biệt mà sách mới không bao giờ có được. Cái mùi hoai hoai của giấy lâu năm, mùi của thời gian, và nghĩ không biết bao người đã cầm đã đọc cuốn sách cũ này rồi, họ ra sao, đọc xong họ nghĩ gì cũng thấy mình dù lẩn thẩn nhưng hay hay. Vậy nên, có dịp đi tới đâu, mình luôn tò mò muốn hỏi thăm và kiếm xem nơi ấy có hiệu sách cũ nào không để vào, may ra kiếm được cuốn sách hay nào đó, không thì cũng như thấy ngày xưa trở về trên vùng đất lạ.
Đôi khi nghĩ vẩn vơ, mình lại tự hỏi, không biết giờ những anh những chị bán sách bên vỉa hè đường Nguyễn Trường Tộ và Nguyễn Thái Học hồi đó như thế nào rồi? Có còn hành nghề nữa không? Họ có được bán tự do không, hay vừa bán vừa thấp thõm lo chạy bộ phận trật tự đô thị? Và bao lớp sinh viên sau mình, không biết có nhiều người thích săn sách cũ như mình và nhiều thế hệ trước đây?
Theo Văn nghệ trẻ
(SH)- Con đường Chi Lăng, được giới nghiên cứu Huế đánh giá là khu đẹp nhất của phố cổ Gia Hội vẫn e lệ, sâu lắng và đầy hấp dẫn. Nhưng đáng tiếc chẳng có tour du lịch nào đến nơi đây.
(SH) - Đây là một trong những hoạt động thực hiện chương trình đã ký kết giữa 5 vùng kinh đô cũ của Việt Nam.
(SH) - Nhân Ngày Quốc tế Thiếu nhi 1/6 và hưởng ứng Tháng hành động vì trẻ em, Đội Công tác xã hội thanh niên TT Huế ( thuộc Trung tâm hoạt động Thanh thiếu nhi TT Huế) tổ chức chương trình “Vui Tết thiếu nhi cho các em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn”.
(SH) - Chiều ngày 27/5, tại 20 Lê Lợi ( Huế) Trung tâm học liệu - Đại học Huế đã tổ chức buổi tọa đàm đàm “Bảo tồn và gìn giữ kho tư liệu văn hóa lịch sử Huế cho thế hệ mai sau”. Tham dự tọa đàm có các nhà nghiên cứu Huế, những người quan tâm đến Huế và sinh viên Đại học Huế.
(SH) - “Nỗi niềm đấng quân vương” là tác phẩm do Nhà hát nghệ thuật truyền thống Cung đình Huế dàn dựng đã được trao giải Bạc trong lễ bế mạc cuộc thi Nghệ thuật sân khấu Tuồng và Dân ca kịch chuyên nghiệp toàn quốc 2013 diễn ra tại Trung tâm văn hóa tỉnh Quảng Nam, thị xã Tam Kỳ vào tối 26/5.
(SH) - Huế đang mùa sen và đại lễ Phật đản (2557), đâu đâu cũng thấy hình bóng hoa sen. Sen trên các poster, hoa đăng trang trí. Trong biển hoa sen ấy còn có những tranh sen của họa sĩ trẻ Lại Thanh Dũng.
(SH) - Ngày 25/5/2013, tại 26 Lê Lợi, Hội Nhiếp ảnh Thừa Thiên Huế đã chủ trì cuộc họp nhằm giải quyết và đưa ra kết luận cuối cùng xung quanh chuyện chiếc huy chương vàng không “chính chủ” gây xôn xao dư luận trong Liên hoan Ảnh nghệ thuật khu vực Bắc miền Trung tổ chức tại Huế vừa qua.
(SH) - Sáng ngày 22-5, Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế đã chính thức khởi công trùng tu các công trình Dũ Khiêm Tạ, Xung Khiêm Tạ, Khiêm Cung Môn thuộc lăng vua Tự Đức. Đây là dự án do Ban Quản lý dự án di tích Cố đô Huế làm chủ đầu tư, Công ty CP Tu bổ di tích Trung ương thi công.
(SH) - Ngày 18/5, tại chái đông Điện Thái Hòa (Đại Nội), Bảo tàng Cổ vật Cung đình Huế đã tổ chức khai mạc triển lãm Phiên bản ấn vàng triều Nguyễn và văn bản hành chính.
(SH) - Khi 7 đóa sen hồng được thắp sáng trên dòng Hương thơ mộng cũng là lúc báo hiệu mùa Phật Đản năm 2013 (Phật lịch 2557) đã về.
(SH) - Sau khi được Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô (TTBTDTCĐ) Huế đồng ý cho sửa chữa nhà (là quyết định trái thẩm quyền), 2 hộ dân sinh sống tại khu vực 1 của Di tích Lục Bộ đã đập bỏ nhà cấp 4 đang thuê ở để xây dựng nhà 2 tầng kiên cố.
(SH) - Huế đang nỗ lực xây dựng một môi trường du lịch tươi đẹp, thân thiện nhằm tạo ra ấn tượng đối với khách du lịch bốn phương. Tuy nhiên, hàng ngày vẫn có nhiều hành vi của những người làm du lịch đi ngược với mục tiêu này.
Tiếp nối những thành công từ chương trình “Ngôi nhà mơ ước” đã thực hiện tại Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế trong năm 2012, Công ty Bia Huế tiếp tục đến với những gia đình có hoàn cảnh khó khăn trong cuộc sống, tiếp thêm nguồn lực để họ sớm “an cư, lạc nghiệp”.
Chiều ngày 12/5/2013, tại khuôn viên lăng Tự Đức, Hội Mỹ thuật Thừa Thiên Huế phối hợp với Trung tâm bảo tồn Di tích Cố đô Huế đã tổ chức Khai mạc triển lãm mỹ thuật tổng kết trại sáng tác “Dấu thời gian”.
Đi trên quốc lộ 1A , khi qua thị trấn Lăng Cô, Phú Lộc, Thừa Thiên Huế, bạn sẽ nhìn thấy đầm Lập An. Cảnh đẹp thanh bình nơi đây mỗi khi chiều về sẽ khiến lòng bạn xao xuyến.
Tại thống Festival Nghề truyền Huế 2013, lần đầu tiên một cặp đèn pháp lam khổng lồ và hết sức độc đáo đã được trưng bày tại khu vực công viên Tứ Tượng (TP.Huế).
Đây là Liên hoan ảnh nghệ thuật do Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam phối hợp Liên hiệp Hội VHNT tỉnh Thừa Thiên - Huế tổ chức đã khai mạc sáng nay 28-4 tại Bảo tàng Hồ Chí Minh chi nhánh tỉnh Thừa Thiên - Huế.
Tại thành phố Huế, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế vừa cùng với Văn phòng Di sản Thế giới Luangprabang (Lào) ký kết thỏa thuận trao đổi hợp tác trong lĩnh vực quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa.
Nhịp sống biển Đông là cuộc thi diễn ra trên chuyên trang tuoitre.vn/Nhipsongbiendong từ ngày 5-10-2012 đến 15-3-2013.
Nhà sưu tập Dương Phú Hiến đến từ Hà Nội và đem đến Huế những hiện vật vô cùng quý giá nằm trong số 40 nghìn hiện vật vô giá mà ông đang sở hữu.