'Vá lỗ hổng' xuất bản

15:03 08/08/2018

Trong 6 tháng đầu năm 2018, ngành xuất bản đã gây được tiếng vang trong xã hội với nhiều cuốn sách có nội dung tốt, mang tính thời sự... Số lượng xuất bản phẩm vi phạm về nội dung có giảm so với cùng kỳ năm 2017 nhưng vẫn chưa có giải pháp khắc phục triệt để.

6 tháng đầu năm, số lượng sách giấy chiếm ưu thế với 15.650 xuất bản phẩm. Ảnh: Zing.vn

Vẫn nóng chuyện nhân sự

Cục Xuất bản, In và Phát hành vừa tổ chức Hội nghị giao ban công tác xuất bản 6 tháng đầu năm 2018. Theo đó, trong 6 tháng đầu năm, các nhà xuất bản (NXB) đăng ký xuất bản 37.153 xuất bản phẩm, Cục Xuất bản, In và Phát hành xác nhận đăng ký xuất bản 36.740 tên xuất bản phẩm, toàn ngành nộp lưu chiểu 16.004 xuất bản phẩm với 174.671.000 bản. Đặc biệt, số lượng sách giấy đã chiếm ưu thế hoàn toàn với 15.650 xuất bản phẩm (đầu sách) và hơn 165,2 triệu bản, trong khi đó, sách điện tử chỉ có 19 xuất bản phẩm với 176.000 bản… Không những phát triển về số lượng, nhiều cuốn sách được xuất bản nửa đầu năm nay còn có chất lượng nội dung tốt, đề cập tới những vấn đề mang tính thời sự và có tính chính trị, xã hội cao như bảo vệ chủ quyền biển đảo Việt Nam, phát triển công nghệ số, giáo dục kỹ năng cho trẻ, các tác phẩm văn học kinh điển và hiện đại, sách thiếu nhi nhằm giáo dục và bảo vệ trẻ em trong thời đại mới… 

Tuy nhiên, bên cạnh những tín hiệu tích cực trong về vấn đề nhân sự vẫn đang là bài toán “nan giải” của nhiều NXB. Trong đó, một số NXB thiếu hụt chức danh lãnh đạo trong khoảng thời gian dài nhưng chưa được cơ quan chủ quản quan tâm, kịp thời khắc phục. Đơn cử, như trường hợp Cty TNHH MTV NXB  Y học (trực thuộc Bộ Y tế) có hàng trăm đầu sách/năm nhưng không hề có Tổng biên tập. Bên cạnh đó, một số NXB vẫn thiếu chức lãnh đạo như NXB Văn hóa dân tộc, NXB Hải Phòng, NXB Công an nhân dân. Ông Chu Văn Hòa- Cục trưởng Cục Xuất bản, In và Phát hành cho biết: “Để NXB hoạt động ổn định và đúng quy định của Luật Xuất bản, đề nghị cơ quan chủ quản của các NXB nêu trên nhanh chóng kiện toàn chức danh lãnh đạo cho NXB. Đồng thời, quan tâm và tạo điều kiện hơn nữa trong việc đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân sự lãnh đạo kế cận, tránh tình trạng thiếu hụt nhân sự kéo dài như thời gian vừa qua”.

Cũng theo ông Hòa, ngoài việc chậm trễ trong bổ nhiệm chức danh lãnh đạo NXB, một số cơ quan chủ quản chưa thực hiện đúng quy định miễn nhiệm chức danh lãnh đạo NXB, từ đó dẫn đến việc giao cán bộ phụ trách hoạt động nhà xuất bản không đúng quy định, như NXB Đại học Thái Nguyên. Hoặc cơ quan chủ quản có sự thay đổi nhân sự lãnh đạo NXB liên tục trong khoảng thời gian ngắn, gây ảnh hưởng không nhỏ đến hoạt động của nhà xuất bản, như NXB Hàng hải. “Nguyên nhân dẫn đến thực trạng này là do cơ quan chủ quản chưa nắm rõ Luật Xuất bản và các quy định hiện hành. Ngoài ra, cơ quan chủ quản chưa coi trọng công tác xuất bản do việc thành lập nhà xuất bản theo ý tưởng nhất thời, chưa thể hiện sự cần thiết trong chiến lược phát triển và quy hoạch ngành”- ông Hòa nói. 

Xuất bản phẩm vẫn nhiều “sạn”

Cũng theo báo cáo sơ kết, mặc dù số lượng xuất bản phẩm vi phạm về nội dung có giảm so với cùng kỳ năm 2017 nhưng vẫn chưa được khắc phục triệt để. Trong 6 tháng đầu năm 2018, đã có 48 xuất bản phẩm vi phạm bị xử lý, trong đó có 27 xuất bản phẩm vi phạm nội dung xuất bản phẩm, 8 xuất bản phẩm vi phạm bản quyền... Điển hình có trường hợp biên tập viên (BTV) biên tập sai sót có hệ thống.

Trong đó, nổi cộm về nội dung xuất phẩm vi phạm vẫn tập trung ở một số vấn đề như nội dung sách phản ánh không khách quan về các cuộc chiến tranh chống quân xâm lược của dân tộc ta, về tình hình đất nước những năm sau giải phóng và đánh giá, nhận định sai lệch về người chiến sĩ cách mạng. Nội dung viết về sự kiện lịch sử nhưng không được kiểm chứng hoặc không chính xác. Đưa ra nhận định về đời sống xã hội, về chính sách tôn giáo không phù hợp, không khách quan.

Cùng với đó, sách dành cho thiếu nhi nhưng từ ngữ không trau chuốt, không chuẩn mực, không phù hợp với lứa tuổi các em. Một số cuốn sách có nội dung mang tính trao đổi, tranh luận, chỉ là tài liệu tham khảo với một số đối tượng bạn đọc nhất định nhưng lại được NXB phổ biến rộng rãi, gây hoang mang, nghi ngờ cho người đọc... Bên cạnh đó, số lượng xuất bản phẩm sai sót về câu chữ, chính tả vẫn còn. Vẫn xảy ra tình trạng chưa thực hiện nghiêm túc các quy định về bản quyền, dẫn đến việc khiếu nại, tranh chấp về bản quyền. Ngoài ra, về vấn đề đăng ký xuất bản mặc dù số lượng tên đề tài không được Cục Xuất bản, In và Phát hành xác nhận đăng ký xuất bản chiếm tỷ lệ nhỏ (chiếm 1,1% trong tổng số đề tài đăng ký xuất bản). Trong đó, nhưng lý do chủ yếu vẫn là đăng ký đề tài không phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của NXB; đề tài cần thẩm định nội dung có ý kiến của cơ quan chủ quản; hoặc đối với các đề tài nhiều tập, NXB chưa nộp lưu chiểu các tập trước nhưng đã đăng ký xuất bản các tập tiếp theo.

Xung quanh vấn đề này, theo ông Nguyễn Anh Vũ - Giám đốc NXB Văn học, cần phải tầm quan trọng của công tác biên tập trong việc rà soát, chỉnh sửa nội dung xuất bản phẩm để có những tác phẩm không bị lệch chuẩn, loạn chuẩn. Đồng thời, BTV cũng là những người lựa chọn tác phẩm, định hướng các dòng sách phù hợp với nhu cầu độc giả. Ông Vũ cũng cho rằng vai trò của tác giả là rất quan trọng, nhưng công tác biên tập cần được các NXB chú trọng hơn. Sức ép từ độc giả, dư luận và truyền thông, đặc biệt trong thời mạng xã hội, là rất lớn. Các BTV cần hoàn thiện năng lực chuyên môn và phẩm chất để đáp ứng được yêu cầu nghề nghiệp.

Theo Minh Quân - ĐĐK

 

 

Đánh giá của bạn về bài viết:
0 đã tặng
0
0
0
Bình luận (0)
  • Có thể đội tuyển Nhật Bản không vô địch World Cup 2018 nhưng các cổ động viên của họ đã vô địch trên khán đài khi để lại ấn tượng đẹp về ứng xử cũng như hành động dọn sạch rác khu vực ghế ngồi.

  • Là một nghề gắn với viết lách, chữ nghĩa nên không có gì lạ khi nhiều nhà báo viết sách. Nhưng bản chất nghề báo là công việc liên quan đến thông tin nên sách của nhà báo ngoài sự đa dạng còn có một đặc thù riêng là luôn gắn với dòng chảy của thời sự, nhất là dòng thời sự liên quan đến chuyên môn của từng người.

  • Tạo tác và sử dụng mặt nạ là nét văn hóa vẫn sống động ở vùng Eo biển Torres của Australia. Những kiến thức lịch sử chứa đựng bên trong khiến chúng được mang đi trưng bày khắp thế giới. Nhưng điều đáng nói còn là câu chuyện ứng xử với truyền thống nơi đây.

  • Tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao hơn nữa nhận thức, ý thức trách nhiệm của các cấp, các ngành, các tầng lớp nhân dân trong việc chung tay xây dựng lễ hội; tăng cường công tác phối hợp với các tỉnh tham gia tổ chức Giỗ Tổ Hùng Vương-Lễ hội Đền Hùng hằng năm. 

  • Trước giá trị di sản và thách thức do biến tướng, thương mại hóa trong thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu tam phủ, tứ phủ, series phim Mẹ Việt - Tín ngưỡng thờ Mẫu của người Việt đã chính thức ra mắt cuối tuần qua. Theo bà Đàm Lan, Chủ nhiệm dự án phim, mỗi thước phim là hành trình lắng đọng tâm thức, tìm về văn hóa truyền thống, tín ngưỡng nội sinh của dân tộc Việt.

  • Với những thay đổi về ưu đãi tuyển sinh, mùa tuyển sinh 2017-2018 số lượng học sinh, sinh viên thi vào ngành Âm nhạc dân tộc (ANDT) cũng tăng hơn những năm trước. Đây là tín hiệu mừng của sự thay đổi hợp lý ở khâu tuyển sinh cho các ngành “hiếm muộn”.

  • Nói đến nạn sách lậu, ai cũng biết vì đây là câu chuyện “xưa như Trái Đất.” Xong dường như câu chuyện xưa cũ này càng ngày càng dài, nội dung, tình tiết càng phức tạp và làm “phiền lòng” không chỉ cộng đồng yêu sách mà cả các cơ quan chức năng.

  • Tại hội thảo khoa học chuyên đề “Những tinh hoa sân khấu cải lương thể hiện qua các vai diễn về đề tài lịch sử” vừa tổ chức tại Trường Đại học Sân khấu Điện ảnh TPHCM, những nghệ sĩ, nhà giáo, nhà lý luận phê bình sân khấu kỳ cựu, đều có chung nhận định: “Cải lương không thể chết!”.

  • “Ký ức Hội An” - chương trình biểu diễn thực cảnh hoành tráng trên một sân khấu mới được xây dựng rất quy mô tại cồn bắp Cẩm Nam (cồn Ga Mi), sông Hoài, TP Hội An đang vấp phải phản ứng của người dân, nhà nghiên cứu và những người yêu mến phố cổ này. Một lần nữa, câu chuyện về xung đột giữa bảo tồn và phát triển lại được đặt ra, mà nguyên nhân chính là không tôn trọng văn hóa bản địa.

  • Khi nhắc tới sân khấu kịch, người ta thường nghĩ tới ánh hào quang, trang phục lộng lẫy và hóa trang cầu kỳ. Thực tế, nghệ thuật kịch có thể được ứng dụng hiệu quả trong nhiều lĩnh vực, đặc biệt là giáo dục, qua đó kích thích các khả năng tiềm ẩn của học sinh.

  • “Thời gian gần đây, việc xây dựng, trưng bày tượng, biểu tượng có nội dung và hình thức không phù hợp với văn hóa Việt Nam tại một số cơ quan, đơn vị, khu du lịch và địa điểm công cộng, tác động không tốt đến môi trường văn hóa, thị hiếu thẩm mỹ của cộng đồng và xã hội.”

  • Xả rác bừa bãi nơi công cộng; đua xe, lạng lách; văng tục, chửi thề; chen lấn, xô đẩy khi tham gia các dịch vụ công cộng; phá hoại, bôi bẩn các công trình công cộng;…là những hình ảnh xấu xí của không ít người trẻ hiện nay, và trở thành nỗi trăn trở của nhiều lãnh đạo TP HCM trong quá trình xây dựng nếp sống văn minh đô thị.

  • Các công trình nghệ thuật công cộng là thành phần không thể thiếu trong quy hoạch và kiến trúc của một đô thị hiện đại. Thế nhưng “ranh giới” trong quan điểm, nhận thức tạo hình mỹ thuật cùng với tâm lý sính ngoại đã ít nhiều làm không gian công cộng biến dạng.

  • Ai đó nói, thời buổi giờ chỉ có ngành du lịch tâm linh, hay kinh doanh tâm linh là ăn nên làm ra, bỏ ra một đồng tức khắc có bốn đồng chảy ngược vào túi. Mà là tiền tươi, thóc thật, là tiền sạch nói như ngôn ngữ thời thượng - đồng “tiền hữu cơ”.

  • Ngày nay bất kì sự sáng tạo nghệ thuật ở phân mảnh nào cũng bắt đầu bằng tiền và kết thúc bằng tiền theo quy luật thị trường.

  • Năm hết. Tết đến. Người ta đôi khi chạnh lòng nghĩ “nên làm gì?”.

  • Do đời người có hạn, không ai có thể “trường sinh bất tử” nên có thể nói “quỹ thời gian” mỗi con người có giá trị cao nhất. Thời gian quy định sự sống của con người, buộc mỗi người phải biết sống. Người biết sống chính là người biết “sống nhanh, sống chậm”.

  • Có những thứ sẽ dần trôi tuột theo năm tháng, guồng quay của cuộc sống hiện đại có thể đã làm biến đổi phần nào giá trị của Tết. Nhưng nếu biết lắng lại, nghĩ khác đi thì Tết dường như vẫn luôn vẹn nguyên trong tâm thức mỗi người.

  • Nếp nhà lãng đãng khói hương như chiếc cầu nối với quá khứ. Hồn người tĩnh tại, thong dong hòa quyện miền tâm linh thăm thẳm. Nhưng không phải dịp Tết đến ta mới thấy nhẹ nhàng. Bất cứ khi nào đứng trước ban thờ tiên tổ, bao bộn bề, lo toan đều tự nhiên rũ bỏ, để gia tâm bảo vệ những gì tốt đẹp của tinh thần.

  • Vừa qua, một số cá thể thiên nga đã được thả vào hồ Hoàn Kiếm, Hà Nội. Việc làm này đã gây nhiều ý kiến trái chiều trong dư luận. Dù sau đó, các cá thể thiên nga đã được di chuyển đến một địa điểm khác song từ sự việc này nhiều người tỏ ra băn khoăn bởi hồ Hoàn Kiếm vốn được coi là nơi linh thiêng, hơn nữa hồ Hoàn Kiếm và đền Ngọc Sơn còn là Di tích quốc gia đặc biệt.